فصل 111 حاجيان را سزاوار چيست
؟
هر كه قصد حج كند هنگام توجه به سوى حج بايد چند امر را مراعات نمايد :
اول - نيّت خود را براى خدا خالص گرداند ، به نحوى كه هيچ يك از اغراض دنيوى آن را آلوده نسازد ، و انگيزهء او بر توجّه به حج جز امتثال امر خدا و رسيدن به ثواب او و رهائى از عذاب او نباشد . پس بايد بسيار احتياط و حذر كند از اينكه در پنهانىهاى دل او نيّت و انگيزه اى ديگر باشد ، از خودنمائى و احتراز از مذمّت مردم و فاسق انگاشتن ايشان او را بسبب نرفتن حج ، يا ترس از فقر و تلف شدن اموال اگر حج را ترك كند ، زيرا كه مشهور است : « هر كه حج نكند به فقر و ادبار گرفتار مىشود » ، يا قصد تجارت يا كارى داشته باشد ، كه همهء اينها عمل را از اخلاص و قصد قربت بيرون مىبرد ، و مانع از فايده و ثوابى كه وعده داده شده مىگردد ، و چه احمق است كسى كه اين همه اعمال دشوار را كه بواسطهء آنها مىتوان تحصيل سعادت جاودانى كرد تحمّل كند ولى به سبب خيالات فاسد جز زيان و خسران سودى نبرد . پس بايد بكوشد كه عزم و نيّت خود را براى خدا خالص سازد ، و از شائبهء ريا و سمعه دور گردد ، و به يقين بداند كه از قصد و عمل او چيزى قبول نمىشود مگر آنچه خالص باشد ، و از بدترين زشتيها آنست كه قصد خانهء پادشاه و حرم او نمايد و مقصود غير او باشد . بايد عزم را در نفس خويش تصحيح كند ، و تصحيح آن به اخلاص است و اخلاص به اجتناب از ريا و سمعه .