نداشته و در نتيجه احتياط واجب نيست . نظر شما در اين مطلب چيست ؟
به نظر اينجانب نه نظر صاحب حدائق درست است و نه نظر صاحب مدارك .
چه پاسخى به صاحب مدارك مىدهيد ؟
مىگويم : اصحاب ما كه در اين مسئله احتياط را واجب ندانستهاند :
1 - نه از اين جهت است كه در شبهه محصوره احتياط وجود ندارد .
2 - و نه از اين جهت است كه شبهه غير محصوره است چنان كه صاحب حدائق گفت ، زيرا در فرض محصوره بودن هم اصحاب چنين فتوائى را مىدهند .
3 - شك در اين مسئله كه خون داخل در ظرف افتاده يا خارج آن محصوره است و لذا عدم وجوب احتياط در اين فتوا مربوط به همان شبهه محصوره است .
پس فتوا مربوط به شبهه غير محصوره نيست بلكه شامل شبهه محصوره هم مىشود .
4 - فتواى ايشان از جهت متفقة الماهية نبودن هم نيست ، چرا كه از نظر آنها مختلفة الماهية با متفقة الماهية فرقى ندارد .
اگر بنا باشد احتياط واجب باشد مطلقا واجب است و اگر هم واجب نباشد مطلقا واجب نيست .
پس جناب شيخ فتواى اصحاب مربوط به كجاست ؟
مربوط به محل ابتلا بودن يا نبودن است مثل انائين مشتبهينى كه به صورت ذيل است :
شما يك اناء داريد بنده هم يك اناء دارم ، اجمالا مىدانيم كه يكى از اين دو اناء نجس است ، حال بايد ببينيم كه من و شما با اين دو اناء چه مىكنيم ؟
هريك از ما دو نفر از اناء خود استفاده مىكنيم چرا كه علم اجمالى در اينجا بىاثر است .
چرا علم اجمالى در اينجا بىاثر است ؟
زيرا محل ابتلاى هريك از ما اناء خودمان است و نه اناء ديگرى ، به عبارت ديگر شما مىگوئيد : من يك اناء دارم كه محلّ ابتلاى من است بدين معنا كه نمىدانم پاك است يا نجس ؟ خوب شما مىگوئيد كه انشاءالله كه پاك است .
ولى او اجمالا مىداند كه يكى از اين دو اناء نجس است ؟
بداند : از كجا كه اناء من نجس نباشد و اگر چنين باشد چه ربطى به اناء او دارد . خلاصه اينكه :
محل ابتلاء در اينجا مثل وجود المنى فى ثوب المشترك است .
جناب شيخ محل ابتلاى ما در ما نحن فيه داخل اناء است يا ظهر اناء ؟
بايد ببينيد غالبا افراد از داخل اناء استفاده مىكنند يا ظهر اناء ؟
رسائل شيخ انصارى ( فارسى ) — صفحة 171
مساهمون: الشيخ الأنصاري
ص١٧١