حضرت امام صادق عليه السّلام از جدّ بزرگوار خود ، صلوات الله عليهما ، نقل مىفرمايد كه آن حضرت فرمودهاند كه : روزه ، سپرى است روزه دار را از آفتهاى دنيا ، و مانع است عذاب آخرت را از او .
فإذا صمت فانو بصومك كفّ النّفس عن الشّهوات ، و قطع الهمّة عن خطوات الشّيطان .
حضرت امام صادق عليه السّلام مىفرمايد كه : هر گاه اراده كردى كه روزه روى ، خواه واجبى و خواه سنّتى ، و فوايد دنيوى و اخروى او را ادراك كنى ، چنان كه نيّت قضا و ادا و وجوب لازم است ، قصد بازداشتن نفس از خواهشهاى نفسانى ، مثل فحش گفتن و مجادله با كسى نمودن و قسم دروغ دروغ خوردن و لغو گفتن و شنيدن نيز ، لازم است . چرا كه ارتكاب اينها در روزه ، موجب نقصان ثواب روزه و باعث حرمان از قبول آن است .
حديث است كه زن روزه دارى ، به كسى فحشى مىگفت . حضرت پيغمبر صلَّى الله عليه و آله فرمود كه : به اين زن طعام دهيد تا بخورد . زن گفت : يا حضرت : من روزهام .
حضرت فرمودند كه : چون روزهاى كه فحش مىگوئى ؟ ! روزه تنها همين نيست كه كسى آب و نان نخورد ، بلكه بايد روزه دار ساير اعضا و جوارح را نيز با خود ، به روزه بدارد و از كردار و گفتار بد ، احتراز نمايد .
و انزل نفسك منزلة المرضى ، لا تشتهي طعاما و لا شرابا ، متوقّعا في كلّ لحظة شفاءك من مرض الذّنوب .
يعنى : در روزه قياس كن ، نفس خود را كه به سبب ارتكاب مناهى ، بيمار است و چنان كه بيمار جسمانى را رغبت و ميل به طعام نيست و به اميد شفا از مأكول و مشروب ، اجتناب مىكند . تو نيز به سبب عصيان و نافرمانى مولاى حقيقى ، بيمار روحانيى ، و حكيم على الاطلاق از فرط شفقت و مهربانى و از براى محو گناهان ، تو را فرموده كه : مثل بيمار جسمانى از خورش ملاحظه كنى و روزه روى ، تا به
مصباح الشريعة ومفتاح الحقيقة ( فارسي ) — صفحة 154
مساهمون: المنسوب للإمام الصادق ( ع )
ص١٥٤