روزه و ادراك گرسنگى ، حال فقرا و اهل مسكنت ، بر او ظاهر مىشود ، و مىداند كه ايشان چه مىكشيدهاند و چه مىكشند . و اين باعث رقّت قلب و إحسان نمودن به ايشان مىشود .
و زيادة التّضرّع و الخشوع و البكاء .
فايدهء ديگر ، زياد شدن تضرّع و خشوع است . چرا كه روزه ، باعث قلَّت كدورت و تخفيف تيرگى دل است و جلاى دل ، موجب تضرّع و خشوع است . و تضرّع و خشوع ، موجب قرب الهى است . و نيز باعث زيادتى رسوخ التجا است به جناب عزّت . چرا كه روزه موجب صفا و جلاى دل است ، و جلاى دل ، موجب انس به بارى و قطع از مخلوق است . چنان كه مىفرمايد : و حبل الالتجاء إلى الله .
يعنى : روزه ، باعث زيادتى التجا است به بارى تعالى چنان كه معلوم شد .
و سبب انكسار الشّهوة .
و نيز روزه ، سبب شكستن شهوت و خواهشهاى نفسانى است .
و تخفيف الحساب ، و تضعيف الحسنات .
و نيز روزه ، موجب سبكى حساب روز قيامت است و دو چندان شدن حسنات است . چرا كه در روزه ، نعمت الهى كمتر صرف مىشود ، و از خوردن و آشاميدن روز فارغ است . پس حساب او در روزه ، سبكتر است . يا آن كه به بركت اين ماه ، حساب او را سبكتر كنند .
و وجه تضعيف حسنات يا از جهت همين وجه است ، يا از جهت توابع روزه كه روزهء كامل ، مشتمل به آنها است . مثل زيادتى خضوع و خشوع در عبادات ، و اتيان به مستحبّات ، و إحسان به فقرا ، و زيادتى اذكار و تلاوت قرآن ، و مانند اينها .
و فيه من الفوائد ما لا يحصى ، و كفى ما ذكرنا منه لمن عقل و وفّق
مصباح الشريعة ومفتاح الحقيقة ( فارسي ) — صفحة 157
مساهمون: المنسوب للإمام الصادق ( ع )
ص١٥٧