3 . دولت هخامنشى
بنيانگزارى دولت هخامنشى و تسلط هخامنشيان
به سال 558 ق . م . كورش دوم از دودمان هخامنشيان ، شاه پارس بود ، او شهر پاسارگاد را بهعنوان پايتخت خود برگزيد . اين محل ملك دودمان هخامنشيان بود . علاوهبر پاسارگاد گروههاى قبيلهاى پارسى ديگر به هخامنشيان پيوستند ( مارافىها و ماسپىها ) بگونهاى كه نويسندگان قديمى نقل مىكنند اين قبيلهها همه به كار كشاورزى سرگرم بودند . عشاير كوچنشين پارسى مانند ماردها و كيرتىها كه در مناطق كوهستانى مىزيستند ، ظاهرا پس از پيروزى كورش بر مادها ، فرمانبردارى هخامنشيان را پذيرفتند .
يكى از آثار ادبى مشهور باستانى دربارهء نژاد كورش روايت مىكند كه پدر او ، كامبيز اول ( كامبوژيا ) با دختر آستياژ ازدواج كرد ، بنابراين اگر اين روايت را درست بهپنداريم ، كورش دوم بايستى نوهء آخرين پادشاه ماد باشد . به سال 550 ق . م . كورش پس از شكست آستياژ قلمرو ماد را به تصرف درآورد ، اكباتان را گرفت و تمامى گنجينه - هاى شاهان ماد را مصادره كرد . اما اكباتان به عنوان يكى از مراكز دولت هخامنشيان باقيماند و كورش رسما عنوان شاه ماد را به خود اختصاص داد . پارسها بسيارى از سنن فرهنگى و روشهاى كشوردارى را از مادها فراگرفتند . به اين انگيزه يونانيان ، مصريان