تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ ايران از زمان باستان تا امروز ( فارسي ) — صفحة 511

مساهمون:

ص٥١١
پس از سركوبى جنبش دموكراتيك در آذربايجان و مناطق ديگر ايران تضاد ميان دربار شاه و قوام آشكارا شدت يافت . بسيارى از نمايندگان مجلس وابسته به دربار شاه و انگليسها و همچنين روزنامه‌ها سخت خواهان استعفاى قوام شدند . حتى در حزب دموكرات « قوام ساخته » شكاف پديد آمد . گروه بزرگى از اعضاى برجستهء اين حزب كه در رأس آنها حكمت نماينده مجلس بود عليه قوام به مخالفت برخاستند . در 10 دسامبر 1947 قوام ضمن گرفتن رأى اعتماد از مجلس شكست خورد و نتوانست اكثريت را به دست آورد و بنابراين از مقام نخست‌وزيرى بر كنار شد . ابراهيم حكيمى از وابستگان نزديك انگليسها كه به سال 1946 جاى خود را به قوام داده بود ، دوباره به نخست‌وزيرى گماشته شد . نخست‌وزير تازه اعلام داشت كه دولت ايران قصد دريافت 250 ميليون دلار وام از بانك بين‌المللى ترميم ( امريكائى ) را ندارد . در مقابل آن حكيمى درآمد دولت از محل شركت نفت ايران و انگليس را براى هزينه‌هاى جارى تعيين كرد . با كمك دولت حكيمى ، انگليسها موفق شدند بگونهء موقت مسئله تجديد نظر در امتياز شركت انگليس و ايران را از دستور روز خارج كنند . پس از جابجا شدن دولت قوام و روى كار آمدن ابراهيم حكيمى انگليسىخواه ، اگرچه اقدامهائى به سود انگليسها در دولت او انجام گرفتند اما اين به آن معنى نبود كه كاملا جلو گسترش‌خواهى دولت امريكا در ايران گرفته شده است . امريكا روزبه‌روز به نفوذ بازرگانى خارجى خود در درون كشور ايران مىافزود . فعاليت ميسيون نظامى امريكا نه‌تنها پس از روى كار آمدن حكيمى ضعيف نشد بلكه هرچه بيشتر شدت يافت . به شمارهء مستشاران نظامى امريكا كه عملا مقامهاى رهبرى ارتش ايران را اشغال مىكردند ، افزوده شد . زير نظر آنها فرودگاهها و تأسيسات نظامى ديگر به منظور تبديل خاك ايران به پايگاه استراتژيك نظامى امريكا ايجاد گرديد . دولت حكيمى كه قصد داشت از رشد طبقه كارگر و نقش آن در زندگى اجتماعى - سياسى كشور بكاهد ، تلاش كرد تا از پيشرفت صنايع در ايران به سود امپرياليست‌ها جلو گيرد ، طرح‌هائى به منظور فروش كارخانه‌ها و كارگاههاى دولتى تهيه كرد . دولت حكيمى در وضعى نبود كه ايران را از دشواريهاى روزافزون اقتصادى و سياسى رها كند ، بنابراين از پشتيبانى افكار عمومى مردم محروم بود . ايالت متحده هم در رابطه با گوش به فرمانى حكيمى از انگليسها و ايجاد محدوديت‌هائى در زمينه فعاليت امريكائيها در ايران از دولت او دل خوشى نداشت . اينها همه باعث شدند كه در ژوئن