به سختى كاهش خواربار احساس مىشد ، و از سال 1917 به بعد تقريبا در تمام نقاط ايران ، قحطى و بيماريهاى واگيردار ، درگرفت . ساكنان از محلهاى ويران شدهشان پراكنده شدند . در آغاز سال 1917 وضع اقتصادى و مالى كشور به شدت بحرانى بود .
انقلاب فوريه 1917 در ايران و روسيه
در فوريه 1917 در روسيه ، انقلابى بورژوا - دموكراتيك رويداد ، انتشار اين خبر در ايران شور و شوق فراوانى با اميد دگرگونى سياست خارجى روسيه ، در تودههاى ايرانى پديد آورد . اين واقعيت كه خودكامگى تزار روس از ميان رفته بود ، امكان دگرگونى روابط مردم ايران را با ملت روس نويد مىداد ، بنابراين ايرانيان نسبت به مردم انقلابى روس احساسات بسيار مهرانگيزى داشتند .
حزب دموكرات كه هنوز نيروى فعال خود را حفظ كرده بود ، سازمانش را در پايتخت و شهرهاى ديگر تجديد كرد و به تبليغات ضد انگليسى در روزنامههاى وابسته ، از قبيل « ايران » ، « نوبهار » ، « زبان آزاد » پرداخت و سياست استعمارى انگلستان را در ايران فاش كرد . پيكار انتخاباتى مجلس چهارم آغاز گرديد . در اين هنگام در مواضع حزب دموكرات ايران دو جهت كاملا مشخص به چشم مىخورد : جناح چپ كه فعالانه عليه ارتشهاى روس و انگليس پيكار مىكرد و خواستار پيشرفت مبارزهء جانانه ضد امپرياليستى بود ؛ جناح راست كه از نمايندگان اشراف فئودال ، بورژواهاى بازرگانى كلان و ديوانسالاران تشكيل مىشد ، در موضع مقاومت منفى باقيماند .
در ماه مارس 1917 در تهران « كميته مجازات » تشكيل شد ، در تركيب اين كميته احسان الله خان و دموكراتهاى ديگر شركت داشتند . « كميته مجازات » پيكار خود را بر مبناى ترور انفرادى انگليسىخواهان شناخته شده ، آغاز كرد و به انجام چند ترور پرداخت ، نخستوزير ، وثوق الدوله و احمد شاه را هم تهديد به مرگ كرد . در ماه مه ، پس از استعفاى كابينهء وثوق الدوله دولت تازهاى شامل وزيران دموكراتهاى راست روى كار آمد و انتخابات مجلس چهارم را اعلام داشت . شركت دوبارهء وثوق الدوله و وزيران انگليسىدوست ديگر در اين كابينه ، باعث آشفتگى و خشم فراوان در شهر گرديد . در ژوئيه 1917 يك روز پيش از اجراى برنامه سوء قصد به وثوق الدوله ، اعضاى « كميته مجازات » لو رفتند ، عدهاى بازداشت شدند و كميته منحل گرديد ، چند تن از اعضاى اين كميته ازجمله احسان الله خان فرار كردند و به گيلان نزد جنگليها رفتند .
سياست خارجى دولت موقت بورژوازى روسيه همانگونه مانند زمان تزار ، امپرياليستى