تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ ايران از زمان باستان تا امروز ( فارسي ) — صفحة 234

مساهمون:

ص٢٣٤
فئودالها به‌ويژه اميران مغول - ترك ، كه معمولا خودسر بودند و گاهگاهى سر به شورش برمىداشتند ، تنها راه‌حل ، تصرف كشورهاى خارجى است ، بنابراين او به فئودالها وعدهء اشغال زمين‌هاى تازه و غنائم جنگى سرشار را مىداد . اين گونه تيمور برآن شد لشكركشىهاى تاراجگرانه و خونينى را در مناطق عشيرهء طلائى ، و پس از آن در ايران و آسياى باخترى ، آغاز كند . شيوه‌هاى جنگى تيمور بسيار بيرحمانه بودند ويرانىهاى فراوانى را به بار آوردند ، اما ويرانيهاى ناشى از لشكركشىهاى تيمور به پايهء چنگيز خان نرسيدند . بر خلاف چنگيز خان ، تيمور نقشه‌هاى اقتصادى مشخصى را دنبال مىكرد . او كه مىخواست نظارت كاملى بر راههاى بازرگانى اروپا - آسيا داشته باشد ، كوشش داشت كشورهاى ايران ، ماوراء قفقاز و آسياى غربى را تصرف كند و اين گونه كليه راههاى كاروان‌رو تجارتى را كه از اين كشورها مىگذشتند زير نظارت بگيرد . اما راههاى كاروان‌رو شمالى از دشت‌هاى كناره‌هاى درياى سياه و درياى خزر مىگذشتند و تيمور مىپنداشت نمىتواند تسلط دائم خود را بر اين راه‌ها استوار گرداند ، برآن شد اين راهها را ببندد و بنابراين شهرهاى مهمى كه در سر اين راه‌ها قرار داشتند ويران كرد - اين شهرها همانا اورگنج ، سراى بركه ، هشتر خان ، آزو و غيره بودند . تيمور كوشش داشت تا به حساب غارت و ويرانى شهرهاى كشورهاى ديگر ، سطح اقتصاد ماور النهر را بالا به‌برد ، و به همين منظور ، تأسيسات آبيارى گسترده‌اى را در اين منطقه بنيان نهاد ، هزاران صنعتكار را از شهرهاى تصرف شده به اينجا كوچاند ، ساختمانهاى نوين و آراسته‌اى را در شهرهاى اين ناحيه بنا كرد ، سمرقند را كه به زادگاهش نزديك بود پايتخت قرار داد و نسبت به زيبا كردن و آبادى آن همت گماشت . دوران تصرف و اشغال ايران به وسيله ارتش تيمور از سال 1381 آغاز شد و به سال 1393 پايان يافت . تيمور به سال 1381 هرات را تصرف كرد و به دنبال آن دودمان كورت‌ها را از ميان برد ؛ سبزوار به سال 1381 به دست تيمور افتاد و حكومت سربداران در آنجا نابود گرديد . قيام تازهء سربداران كه به سال 1383 در سبزوار درگرفت با بيرحمى بسيار به وسيلهء تيمور سركوب شد : فرمان داد 2 هزار تن از شورشيان را زنده لاى ديوار گذاشتند و روى آنها را ديوار ساختند . پس از اشغال اصفهان به وسيلهء ارتش تيمور قيامى زير رهبرى جوان آهنگرى در آن شهر درگرفت ، ضمن اين شورش محصلان مالياتى تيمور به وسيله شورشيان كشته شدند . ارتش تيمور ضمن سركوبى اين قيام فرمان داد تا از سرهاى كشتگان شهرى ( گويا در حدود 70 هزار بودند ) برجها ساختند . به سال 1392 تيمور جنبش مردمى را در گرگان سركوب كرد و حكومت سيدها را در مازندران درهم كوبيد . بارى تيمور در ايران نه‌تنها مانند متجاوز بيگانه ، بلكه به عنوان سركوب‌كنندهء