زندگى مىكردند ) ، قشرهاى ممتازش ، منبع ثروتمند شدن خود را وجود اقتصاد بردهدارى مىدانستند ، اما در نتيجه جنگهاى پيوسته كه بيگمان شكستهائى را در پى داشت فعاليتهاى اقتصادى و بازرگانى پرسود اين قشر دچار وقفه مىشد ، از آنجا آشوبها و عدم اعتماد در منطقه براى آنها بسيار ناپسند بود . سرانجام دولت پارت رفتهرفته كوشش كرد تا استقلال شهرهاى يونانى را محدود كند ، از سوئى روميها در قسمتى از سوريه با اشراف محلى ائتلاف كردند ، و رژيمهاى « پليس » را در شهرها نگاهداشتند ، اين گونه تكيهگاهى در ميان بردهداران متشخص شهرها براى خود پديد آوردند .
گروهبندى دوم قشرهاى حاكم دولت پارت شامل دولتهاى محلى اشراف ايرانى بودند . اين گروه روابط نزديكى با حكام عشاير كوچنشين دوردست داشتند ، خود پارتها كه در رأس اين گروه بودند داراى سياست كشورگشائى بودند . اين قشر همراه با رزمندگان معمولى ، هستهء مركزى نيروهاى مسلح پارتها را تشكيل مىدادند . آنها راه ثروتمند شدن را كشورگشائى هرچه گستردهتر مىانگاشتند ، از شعار « وراثت هخامنشيان » و « تصرف سرتاسر آسيا » پيروى مىكردند . اينها در حالى كه در صدد ايجاد نيروئى توانا به منظور گسترش قلمرو دولت بودند ، يكى از موانع راه پيشرفتشانرا ، خودمختارى شهرهاى يونانى و شرقى مىپنداشتند ، بهويژه كه اشراف اين شهرها روحيهء طرفدارى از روم را داشتند . نخستين تصادم اين دو گروه در سال 57 - 55 ق . م . به عنوان آغازى از جنگهاى روم - پارت ، به ابتكار كراس سردار پيروزىخواه روم ، رويداد . عمليات رزمى در سال 54 ق . م .
آغاز گرديد و نبرد قطعى در ششم ماه مه سال 53 ق . م . نزديك شهر كارا انجام گرفت .
ارتش پارت زير فرماندهى سردار سورنا شكست سختى به روميان وارد آورد . اهميت اين نبرد بسيار فراوان بود . دولت روم در اوج چنان قدرتى كه خيال تصرف شرق را در سر مىپروراند ، دچار چنين ضربت كمرشكنى گرديد . در اين هنگام پيشروى روميها به سوى شرق متوقف شد ، خاطرهء تلخ شكست هراسناك ارتش روم در كارا ، انگيزهء سقوط دولت روم گرديد .
اين جنگ نقش مهمى را در روابط داخلى دستگاه حكومت پارت ايفا كرد ، در اينجا گروه ضد رومى كه قدرت گرفته بود توانست بهطور موقت آرامشى در قلمرو غربى دولت پارت پديد آورد . شكست روميان به دولت پارت امكان داد كه عمليات جنگى را به مرزهاى دولت روم بهكشاند ، و در جريان سالهاى 52 - 51 ق . م . پارتها با نيروهاى نسبتا كمى قلمرو روميان را در مرزها ويران كردند . اما در اين هنگام دولت پارت نتوانست از ثمرات پيروزى بر روميان و رزمندگان محلى بهره برگيرد ، در اين سالها رويدادهاى مهمى در مرزهاى خاورى دولت پارت به وقوع پيوست و پارتها ناگزير شدند قسمت عمده ارتش
تاريخ ايران از زمان باستان تا امروز ( فارسي ) — صفحة 140
مساهمون: ا . آ . گرانتوسكى
ص١٤٠