يعنى براى همه مردم خوش بگوئيد از مؤمن و مخالف ، اما مؤمنان را با روى خوش و اما مخالفان با سازش تا كشانده شوند بايمان زيرا كه با كمتر از آن هم ميتواند شر آنها را از خود باز دارد و هم از برادران مؤمنش ، امام فرمود : راستى مدارا با دشمنان خدا از برترين صدقه است بر خودش و برادرانش ، رسول خدا ( ص ) در خانهاش بود و عبد الله بن ابى بن سلول ( سره منافقان مدينه ) اذن دخول خواست و آن حضرت فرمود : چه بدهم تباريست به او اذن دهيد و چون وارد شد او را نشانيد و برويش خنديد و چون بيرون رفت عايشه به آن حضرت گفت : يا رسول الله در باره او چنان گفتى و با او چنين خوش و بش كردى فرمود : اى عايشه كوچكم اى حميرا بدتر مردم در پيشگاه خدا روز قيامت كسى است كه براى پرهيز از شرش او را گرامى دارند .
و امير مؤمنان ( ع ) فرمود : ما در روى مردمى خوش كنيم و دلهامان بدخواه آنها است آنان دشمنان خدا باشند و از آنها تقيه كنيم براى برادران خود نه براى خود .
و فاطمه زهرا ( ع ) فرمود خوشروئى با مؤمن موجب بهشت است و خوشروئى با معاند متجاوز مايه پرهيز از عذاب دوزخ امام حسن ( ع ) كه رسول خدا ( ص ) فرمود : خدا پيغمبران را بر ديگران برترى داده براى اينكه خوب با دشمنان دين خدا مدارا كنند و خوب بخاطر برادران مؤمن خود تقيه كنند .
زهرى ميگفت : على بن الحسين ( ع ) چنان بود كه نشناختم برايش دوستى از دل و نه دشمنى آشكار زيرا فضائل خيرهكننده آن حضرت را نشناخت جز كه چاره نداشت از بزرگداشتش از شدت مداراى او و خوشرفتاريش با وى و رعايت بهتر و زيباتر تقيه و كسى نبود كه گرچه به او اظهار دوستى ميكرد جز كه در دل به او حسد مىبرد براى دو چندانى فضائلش بر فضائل ديگران .
و امام باقر ( ع ) فرمود : هر كه خوش گويد با موافقين خود تا مونس آنها باشد و خوشرو باشد با مخالفانش تا در امان باشد از آنها بر خود و برادرانش بدست آورد از خيرات و درجات بلند نزد خدا آنچه ديگرى اندازهاش را نداند .
يكى از مخالفين در حضور امام صادق ( ع ) به مردى از شيعه گفت : چه گوئى در باره ده صحابى ( عشره مبشره ) ؟ در پاسخ گفت : در بارهشان خوب و زيبا گويم آنچه خدا بدان گناهان را محو كند و درجاتم را بالا برد ، پرسشگر گفت : سپاس خدا را كه مرا از دشمنيت رهاند من گمان ميكردم تو رافضى و دشمن صحابه هستى ، و آن مرد گفت : آگاه هر كه يكى از صحابه را دشمن دارد لعن خدا بر او باد آن پرسشگر گفت : شايد تاويل كنى آنچه در باره كسى كه دشمن ده تن صحابى است و او گفت : هر كه ده را دشمن دارد بر او باد لعن خدا و فرشتهها و همه
بحار الأنوار ( ج 71 و 72 ) ( آداب معاشرت ) ( فارسى ) — صفحة 257
مساهمون: العلامة المجلسي
ص٢٥٧