را بايست شده .
حق شكمت اينكه آن را ظرف كم و بيش از حرام نكنى و از حلال به اندازه بخورى و آن را از حد تقويت به حد سستى و بيمروتى نكشانى زيرا پرخورى كه مايه آشوب معده شود كسل كن و باز دارنده است از هر كار خير و با كرامت و نوشش مستىآور مايه سبكسرى و نادانى و بىمروتى و نامرديست .
حق فرجت اينست كه آن را از ناروا حفظ كنى و با چشمپوشى از نامحرم يارى گيرى كه بهترين ياور است و چون قصد ناروا كند بگرسنگى و تشنگى و ياد مرگ و ترساندن خود از خدا آن را بازدارى عصمت و تاييد از خداست و لا حول و لا قوه الا بالله .
سپس در باره حقوق افعال : حق نماز اينست كه آن شرفيابى بدرگاه خداست و تو بوسيله آن پيش خدا ايستادهاى و چون اين را بدانى بايست كه خوار و مشتاق و دلترس و ترسان و اميدوار و مستمند و زارىگر باشى بزرگدارى آنكه برابرش ايستادى بآرامش و چشم بزيرى و سكون اندامها و نرمش بال و مناجات بدرگاهش براى رها كردن دوشت كه گناهت آن را فرا گرفته و خردش كرده و لا قوه الا بالله .
حق روزهات اينكه بدانى خدا آن را پردهاى كرده بر روى زبان و گوش و چشم و فرج و شكمت تا از دوزخت بر كنار دارد ، حديث همچنين است : روزه سپريست از دوزخ و اگر در اين پرده همه اندامت محفوظ باشند اميد است كه بر كنار مانى و اگر زير پرده پريشانى كنند و كنارههاى پرده را بردارند و سر كشند بدان چه نبايد به نظر شهوتخواهى و بدر شدن از تقوى براى خدا بسا كه پرده به درد و تو از آن بدر شوى و لا قوه الا بالله .
حق صدقهات اينست كه بدانى پسانداز تو است پيش خدا و امانتى است كه نياز به گواه ندارد و چون اين را دانستى بدان چه نهانى سپارى با اعتماد ترى از آنچه آشكار باشد و بايست كه نهاندارى بدرگاهش كارى را آشكار كنى و كار صدقه ميان خودت و او بهر حال نهان بماند و در آن گواهى از گوش و ديده در كار نباشد كه تو آنها را پيش خود مطمئنتر دانى و در امانت خود به خدا اعتماد نكنى و در آن به كسى منت منه زيرا از خودتست و اگر منت نهى مبادا به حال زار صدقهگير گرفتار شوى چون از آن برآيد كه براى خود ندادى و اگر براى خودت بود بر ديگرى منت ننهادى و لا قوه الا بالله .
و حق قربانيت اينست كه محض پروردگارت و درخواست رحمت و قبول او باشد و نخواهى چشمگير جز او گردد و در اين صورتست كه خودفروشى و ظاهرسازى نكردى و همانا قصد درگاه خدا كردى .
بحار الأنوار ( ج 71 و 72 ) ( آداب معاشرت ) ( فارسى ) — صفحة 8
مساهمون: العلامة المجلسي
ص٨