بن مؤيد البغدادى است كه در خدمت خوارزمشاه تكش بوده . بنا به گفتهء حمد اللّه [ مستوفى ] قزوينى « 1 » وى برادر شيخ مجد الدين بغدادى است كه در زمان محمد خوارزمشاه به سياست رسيد .
مؤلف خود در مقدمه مىگويد كه بيشتر در نسا - يكى از بلاد خراسان - مىزيسته تا اينكه سلطان وى را به خويشتن نزديك كرد و به رياست « ديوان الانشاء » منصوب نمود و او از روى بىميلى فقط براى برآوردن خواهش دوستان و امتثال فرمان سلطان مجموعهء اسنادى را كه در طى يك دو سال اخير نوشته مدون ساخته . اين كتاب به وزير اهداء شده بوده « 2 » . از متن « 3 » چنين برمىآيد كه اسناد مربوط به سال 578 و 579 هجرى است گرچه وقايع مذكور در آنها را مورخان گاهى به زمان متأخرترى نسبت مىدهند .
متأسفانه گفتههاى سياحان اخبار قليل تاريخى را چندان تكميل نمىكند .
بعد از قرن دهم ميلادى ( چهارم هجرى ) تأليفات جغرافيائى بيشتر جنبهء نقل قول از پيشينيان داشته . گذشته از اين ، كتب مزبور در بخش غربى عالم اسلامى
هامش
( قطعاتى از كتاب « التوسل » را و . و . بارتولد در « متون » ( ص 82 - 73 ) چاپ كرده است . اين تأليف ( متن فارسى از روى نسخههاى خطى پاريس و ليدن ) توسط احمد بهمنيار با مقدمهء ميرزا محمد خان قزوينى در سال 1315 هجرى شمسى ( 1936 ) چاپ و منتشر شده - هيئت تحريريه ) .
( 1 ) - « متون » ، ص 153 ( تاريخ گزيده ) . در « تاريخ گزيده » چاپ براون در اينجا افتادگى دارد ( نه در متن - ص 788 اشاره شده و نه در ترجمه ص 215 ) .
( 2 ) - « متون » ص 73 ( چاپ بهمنيار ، 4 و بعد ) .
( 3 ) - « متون » ص 79 ( چاپ بهمنيار ، 155 ) .