معتدلتر وميانهترى - مانند آنچه كه افلاطونيان داشتند - در آمد وبه نام رواقيون معروف شد . نماينده ومؤسس اين مكتب را زينون كيتيونى ( شيتيكوس ) مىدانند . وى در أصل أهل فنيقيّه ( لبنان كنونى ) بود ، ولى در قبرس به دنيا آمد ( حدود سال 335 ق . م ) ، ومدتي همانجا نزد يكى از شاگردان آنتيستنوس كلبى به نام كرايتوس حكمت آموخت وسپس نزد سيليونوس ميگاريكوس وتئودوس وفرونوس وبوله مونوس « 1 » شاگردى نمود تا آنكه در حدود سال 312 ق . م به آتن آمد وبتدريس مكتب خود پرداخت .
زنون ( يا ذينون ) بسبب آنكه بدور از آتن با حكمت اشراقي آشنا شده بود ، كمتر تحت تأثير انديشههاى آن نواحي بود چون جايى را كه براي تدريس برگزيده بود .
سايبان يا رواق ( وبيونانى
Stoa
) يكى از بناهاى آتن بود ، نام آن را « رواقيون » يا « أهل المظالّ » گذاشتهاند .
زنون اگرچه در برخى از مسائل اين مكتب با مباني افلاطونى اختلاف داشت ، ولى أو را بايد وارث وپيرو حكمت اشراق وسقراط وأفلاطون دانست . زنون پيروان بسيارى از خود برجا گذاشت وعرصهء آن روزگار را تسخير كرد وبا نفوذ وسلطهء روميها بر يونان وتمام مناطق مديترانه ، مكتب رواقى در آنجا نيز رونق گرفت وشاخهاى از آن در روم بكار پرداخت .
زنون در سال 262 ق . م در گذشت وشاگرد أو كله آنتس (
Cleanthes
) معروف به حمال جانشين أو گرديد . در سال 232 ق . م جاى أو را شاگرد ديگرش خروسيپوس (
Chrysippus
) گرفت . حكيم اپيكتاتوس بردهء آزاد شده رومى سنكا وپس از أو امپراتور ماركوس اروليوس (
Marcus Aurelius
) ( 180 ق . م ) پيروان ونمايندگان مشهور مكتب رواقى مىباشند .
هامش
( 1 ) زبدة الصحائف ، نوفل أفندي ، ص 27 .