و برقرار است . شرّاح در توجيه و تأويل اين حديث شريف « إنهَّ يموت من مّات منّا و ليس بميّت ، وَّ يبلى من بلى منّا و ليس ببال » كه حضرت از پيغمبر اكرم نقل فرموده و از جملهء احاديث مشكلهء متشابه است بر حسب مذاق و سليقهء علمى خود هر يك سخنى گفته و بر آن أدلهّاى اقامه نمودهاند ، ليكن جامع تر و درستترين سخنان را كه روى دو پايهء برهان عقل و نقل استوار است ما در بالا بيان كرديم و پس از مراجعه بكتب علميهّ و مطالعهء در اقوال علماى اعلام و جمع بين اخبار مختلفه ظاهر و هويدا مى گردد ، بنا بر اين سزاوار نيست كسى از روى بى دانشى آنچه كه گفته شد انكار نمايد ، و در اين باب حضرت فرموده : ) ( 16 ) پس نگوييد ( در بارهء عترت پيغمبر اكرم ) آنچه را كه نمى شناسيد ( به آن دانا نيستيد ) زيرا بيشتر حقّ در آن است كه شما انكار مى نماييد ، و ( هنگاميكه عذاب الهىّ بشما رسيد ) معذور داريد كسى را كه شما را بر او حجّت و دليلى نيست ، و او منم ( پس عذرى نداريد و در آن موقع نمى توانيد بگوئيد پروردگارا ، آيا ما را به آنچه كه ندانسته و نفهميدهايم مؤاخذه و بازخواست مى نمايى ، زيرا من آنچه كه براى رستگارى شما به كار آيد بيان نموده در ارشاد و راهنمائى كوتاهى نكردم ، ليكن شما از سخنانم پيروى ننموديد ) ( 17 ) آيا در ميان شما بر طبق بار گرانبهاى بزرگ ( قرآن كريم ) رفتار نكردم ( قرآن را بشما نياموختم ) و آيا در ميان شما بار گرانبهاى كوچك ( عترت پيغمبر اكرم حسن و حسين ) را نگذاشتم ( كه هادى و راهنماى شما باشند و اينكه حضرت قرآن را ثقل اكبر و عترت را ثقل اصغر فرموده براى آنست كه قرآن سند رسالت و ولايت و آسايش دين و شريعت است ، پس اگر قرآن نبود رسالت و ولايت و دين و ايمان ثابت نشده بود ، و ديگر آنكه از حديث شريف نبوى « كه بر صحّت و درستى مضمون آن عامهّ و خاصهّ متّفقند » متابعت نموده و آن حديث بنا بر آنچه ابو سعيد خدرىّ روايت كرده اين است : قال النّبىّ « صلّى اللّه عليه و آله » إنّى تارك فيكم الثّقلين أحدهما أكبر من الأخر : كتاب اللّه جل مّمدود مّن السّماء إلى الأرض و عترتى أهل بيتى لن يّفترقا حتّى يردا علىّ الحوض يعنى پيغمبر اكرم فرمود : من دو چيز گرانبها ميان شما مى گذارم كه يكى از آنها از ديگرى بزرگتر است ، يكى كتاب خدا كه آن ريسمانى است از آسمان به زمين كشيده شده يعنى از جانب خدا بخلق نازل گرديده و ديگرى عترت و اهل بيت من است و اين دو از هم جدا نمى شوند تا به من بر سر حوض در روز رستخيز وارد گردند يعنى هميشه باقى و برقرار خواهند بود )
نهج البلاغة ( فارسى ) — صفحة 217
مساهمون: خطب الإمام علي ( ع )
ص٢١٧