شما ( در قرآن كريم ) مثلها زده ( و حكايات بيان فرموده تا از غفلت بيرون آئيد ) و اجلهاى شما را معلوم نموده ، و لباسها ( ى آدميّت ) بشما پوشانيده ( تا بر سائر مخلوقات برترى داشته باشيد ) و در معيشت شما توسعه داده ( وسائل راحتى را فراهم نموده ) و به كردار شما ( از نيك و بد و بزرگ و كوچك ) احاطه دارد ، و جزاى آن را در كمين نهاده ، و نعمتهاى بسيار و صلهء بيشمار بشما بخشيده ، و بوسيلهء حجّتهاى آشكار ( پيغمبران و كتب آسمانى ) شما را ( از عذاب ) ترسانيده ، و شما را ( در امتحان و آزمايش ) بشمار آورده ( علم او به جزئىّ و كلّى گفتار و كردار شما احاطه دارد ) و مدّت عمر و زندگانى شما را در دار آزمايش و سراى عبرت تعيين نموده ، ( 5 ) و شما در دنيا امتحان مىشويد ( تا نيكو كارانتان از بد كرداران تمييز داده شوند ) و ( در قيامت ) به حساب آنچه كه در دنيا گفته و انجام دادهايد رسيدگى ميكنند ، پس ( به دنيا دل نبنديد كه ) سر چشمهء دنيا تيره و گل آلود است ( و در نظر دنيا پرستان ) منظرهء آن شگفت آور است ، و در مورد امتحان و آزمايش هلاك و تباه مى سازد ، ( 6 ) و فريبندهاى است كه نيست مىشود ، و روشنى است كه پنهان مى گردد ، و سايهاى است كه زائل مىشود ، و تكيه گاهى است كه رو به خرابى مى رود ( ثبات و قرارى براى آن نيست ) ( 7 ) تا هر گاه كسى كه ( از روى ) غريزهء عقل ) از آن دورى ميكرد و به آن دل نمى بست ، به آن انس گرفت و مطمئنّ گرديد ، مانند اسب يا شتر ، دنيا بپاى خود به او لگد افكند ( تا او را بر زمين زند ) و به دامهايش ( كه در راه گسترده ) او را شكار كند ، و به تيرهايش ( كه در كمان نهاده ) او را هلاك سازد ، و ريسمانهاى مرگ ( بيماريهاى گوناگون و سختيها ) را به گردن مرد ( شجاع و دلير ) مى اندازند ، و او را به خوابگاه تنگ ( قبر ) و باز گشتگاه ترسناك ( آخرت ) و ديدن جايگاه هميشگى ( بهشت يا دوزخ ) و جزاى كردار ( نيك يابد ) مى كشاند ، ( 8 ) و همين طور است رفتار دنيا با كسانى كه در آينده مى آيند ، و جانشين پيشينيان هستند : مرگ از هلاك كردن ( آنها و بيچاره و كردنشان ) باز نمى ايستد ، و بازماندگان ، از ارتكاب گناه دست باز نداشته پشيمان نمى شوند ، و از رفتار گذشتگان پيروى مى نمايند ، و پى در پى ( مى آيند و ) مى گذرند تا پايان فناء و نيستى منتهى مىشود ( همه بميرند ) ( 9 ) پس هر گاه ( بر اثر مرگ خلائق ) رشتهء كارها از هم گسيخت و روزگار سپرى گرديد و انگيختن مردم نزديك شد ( قيامت بر پا گرديد ) خداوند آنان را
نهج البلاغة ( فارسى ) — صفحة 185
مساهمون: خطب الإمام علي ( ع )
ص١٨٥