هنگام شنيدن احاديث آنها را نمينوشتند ، و از روى عادت و روش بعيد و دور بلكه محال است و نميشود كه آنان همهء الفاظ را آنچنان كه يك بار شنيدهاند حفظ نموده و از بر كرده باشند ، بويژه احاديث دراز با كشش روزگارها ، و از اين رو بسيار است كه يك معنى به الفاظ گوناگون از ايشان روايت و بيان شده و آن را بر آنان انكار نكرده و پذيرفتهاند ، و در اين سخن شبهه و پوشيدگى باقى و بجا نيست براى كسى كه در اخبار تتبّع و جستجو نمايد . و نيز بر آن سخن دلالت و راهنمائى دارد آنچه كلينىّ روايت نموده كه محمّد بن مسلم گفته : به ابى عبد اللَّه ( امام صادق عليه السّلام ) گفتم : حديث و سخنى را از تو ميشنوم و ( بر آن ) ميافزايم و ( از آن ) ميكاهم ( چگونه است ) ؟ حضرت فرمود : اگر تو معانى آن را اراده نموده و خواستهاى باكى نيست و ضرر و زيان ندارد . و نيز كلينىّ ( در اصول كافى در باب رواية الكتب و الحديث ) روايت نموده كه داود بن فرقد گفته : به ابى عبد اللَّه ( امام صادق ، عليه السّلام ) گفتم : من سخنى را از تو ميشنوم
بحار الأنوار ( ج 1 و 2 ) ( بنادر البحار ، كتاب العقل و العلم و الجهل ) ( فارسى ) — صفحة 278
مساهمون: العلامة المجلسي
ص٢٧٨