تخطي إلى المحتوى الرئيسي

وقايع اتفاقيه ( مجموعه گزارشهاى خفيه نويسان انگليس در ولايات جنوبى ايران از سال 1291 تا 1322 قمرى ) ( فارسى ) — صفحة 379

مساهمون:

ص٣٧٩
هستند . مورخهء روز دوشنبه نهم شهر شوال المكرم 1308 مطابق هيجدهم ماه مى مسيحى 1891 .

از 10 شوال 1308 مطابق 19 مى 1891

از قراريكه از گوشه و كنار درست تحقيق شده آن روز كه شيرازى با سوارهاى بهارلو دعوا كرده‌اند تماما اطفال از ده ساله الى پانزده ساله بوده‌اند و به قدر دويست نفرى بيشتر نبوده‌اند ، اطفال با سنگ دعوا مىكردند ، قوام الملك حكم به شليك تفنگ داده ، تا حال التحرير از قرار تقريرات قريب شصت نفرى بچه زخمى شده‌اند و چهارده نفر مقتول شده دو نفر زن و دوازده نفر بچه و هر روز از اين زخمىها دو سه نفر مىميرند . قوام الملك التزام از كدخدايان گرفته است كه ابراز و بازگو نكنند كه چند نفر كشته و زخمى هستند چونكه خيلى بىانصافى شده اطفال با سنگ و آنها با گلوله و چهار پاره زده‌اند ، و به حكومت و طهران اطلاع داده‌اند دو سه نفر كشته شده و دو سه نفرى زخمى شده‌اند . و تمام اين فساد روز دويم از فراشان خود قوام الملك و بيگلربيگى بوده كه خواستند مردم را كفش و كلاه و برهنه كنند و فراشها در بازار وكيل با قمهء برهنه اين طرف بازار و آن طرف بازار را گرفته بودند و از اهل كسبه و غيره مىخواستند به زور باج بگيرند ، آنها هم ندادند دكاكين خود را بستند ، اطفال هم بىبزرگتر ماندند اين فساد برپا شد . محض شهرت خودشان كه در دولت اسمى پيدا نمايند اطفال بيچاره را به باد گلوله دادند . ديگر آنكه حكم از اعليحضرت همايونى شد كه پسر و داماد سيد على اكبر را خرجى داده عقب سيد على اكبر روانهء كربلا كنند . حسب الحكم آنها را روانه كردند ولى عيال سيد نرفته‌اند . ديگر آنكه نواب مستطاب و الا معتمد الدوله و قوام الملك را در تلگرافخانه حاضر كردند ، از جانب اعليحضرت همايونى حضورا با ايشان گفتگو كردند ، شاه حكم فرمودند كه سيد را رجعت به شيراز بدهند ، نواب و الا راضى نشده عرض كرده‌اند كه " اگر سيد مراجعت نمايد تمام فرنگىها را خواهد كشت و من جلوگيرى يك شهرى را نمىتوانم بكنم " . از اين جهت مراجعت او را موقوف داشتند . الحال شهر آرام است . ديگر آنكه رئيس دخانيات كه وارد شيراز شده محض اين اغتشاش هنوز مشغول كارى نشده است . ديگر آنكه از قراريكه مذكور است مقرب الخاقان ايلخانى ده هزار تومان باقى سنهء ماضيه داراب خان ايلبيگى را متقبل شده و ده هزار تومان ايلات تخفيف مالياتى داشتند نيز ايلخانى قبول نموده كه تخفيف را هم از ديوان نگيرد و مبلغ شش هزار تومان وجه نقد هم پيشكش براى اعليحضرت همايونى به طهران فرستاده ، از ابتداى هذه السنه ايلات قشقايى را واگذار به ايلخانى كرده‌اند . ديگر آنكه ملاها هنوز به مساجد نرفته‌اند و در مساجد اذان نمىگويند ، تمام اتفاق دارند كه قرارى در فقرهء ادارهء تنباكو داده شود . نواب مستطاب و الا معتمد الدوله و قوام الملك و حاجى
وقايع اتفاقيه ( مجموعه گزارشهاى خفيه نويسان انگليس در ولايات جنوبى ايران از سال 1291 تا 1322 قمرى ) ( فارسى ) — صفحة 379 | على اكبر سعيدى سيرجانى