محض غيرت و لابدى كه اگر خودم عامل و مباشر كار بوده باشم گرفتار ضرر و سؤال و جواب نشوم و اگر ديگرى باشد نگويد كه فلانكس توجه در خالصجات نكرد ، از ديوان ادعاى تخفيفات گزاف نمايد . دو هزار تومان نقد به بلوكات و دهات با مردمان معتبر به ملاير و نهاوند فرستاد كه او تخم و مساعده به مردم داده و متصل مشغول زراعت مىباشند و مىخواهيد يك نفر مخفى در جزو مامور فرمايند بيايد ببيند تا صدق عرض بنده را عرضه دارد و امسال را به نمك همايونى قسم است كه نزديك به سه هزار خروار غله از نهاوند و ملاير كسر عمل دارم كه هيچ نمىتوانم عرضه دارم و عجالتا متحمل شده مشغول زراعت وآبادى هستم . اين هم علاوه بر آن خدمات مىباشد كه به هيچجا محسوب نخواهد شد . زياده جسارت نمىشود . اگر در عريضه جسارتى شده اميد عفو را دارم . « ليس على المرتضى حرج » « 1 » تصور فرماييد .
مهر : فرمانفرما 1294
[ 108 نامه نصرت الدوله در خصوص املاك در تصرف عز الدوله - 1294 ق ]
فدايت شوم در باب سركار شاهزاده عز الدوله « 2 » شرحى مقرر فرموده بودند و نوشته ايشان را فرستاده بوديد ، آگاهى حاصل شد و جواب از اين قرار است : عبد الرحمن خان كه صاحب اين ملك است تظلم نموده و به موجب تلگرافها و تعليقهجات جنابعالى و احكامات متعدد كه به شاهزاده عزّ الدوله مرقوم بود كه ظلم در حق اين شخص نكنند و ملك را ضبط ننموده باشند و اين ملك در بيع رمضان خان بوده و بعد از آن قدرى هم به موجب قبض كه ملاحظه شد و قبض معمولى ميان مردم بود در دست عبد الرحمن خان بود و ظاهرا حرف او به واسطهء اين قبوضات و قدغن
هامش
( 1 ) . تكليفى بر او نيست .
( 2 ) . عبد الصمد ميرزا عزّ الدوله پسر سوم محمد شاه قاجار در سال 1261 ق متولد شد . وى دوبار به حكومت قزوين ، يك بار به حكومت زنجان ، يك بار به حكومت بروجرد ، سه بار به حكومت همدان ، يك بار به حكومت ملاير و تويسركان و نهاوند منصوب شد . عزّ الدوله در سال 1302 ق به وزارت عدليه عظمى انتخاب گرديد . وى در سال 1348 ق در همدان درگذشت . ر . ك . مهدى بامداد ، همان ، جلد دوم ، ص 268