مبارك ايران را با وجود شريف خود مزين فرمايند و حكم قاطع بر همه بدهند و اين اختلاف را بردارند ، و اگر در تشريففرمائى خودشان ملاحظه داشته باشند ، لااقل معجلا اشخاص عالم و مجرب و مهذب و واقف بر مصالح عصر حاضر را روانه مركز ايران فرمايند و به ولايات معتبره ايران نيز امر فرمايند كه از هرشهرى يكى روانه مركز شود .
تا باتفاق همديگر دست بهم داده ، اين كشتى به گرداب افتاده را از طوفان خلاص نمايد .
اين است خلاصه آنچه بر ذهن قاصر ميرسد ، تا چه انديشه كند رأى جهان آرايت .
7 - دولت روس و انگليس هركدام باقتضائى دخالت در مشروطه ايران كردند دولت انگليس در اين ضمن بايد راه هند را مسدود نمايد و منافع پلتيكى و تجارتى خود را كه در استقراض سابق از دست داده اعاده كند . [ منظور استقراض دولت ايران در 1903 ميلادى از انگليس است - م ]
دولت روس نيز براى حفظ استقلال خود و محافظت قفقازيه . . . كه چندى قبل جزو ايران بود سعى وافى دارد و مشروطه شدن ايران بالبداهه منافى حقوق عامه و خاصه و پولتيكى و تجارتى دولت روس است .
دولت عثمانى نيز از طرفى به بهانه اينكه ارومى و سلماس و آنصفحات حاكم ندارد و اهالى آنجا در تحت شدت است دخالت در امورات آن صفحات كردند و جمعى نيز در تبريز به شهبندرخانه رفته امنيت براى آنها داده شد . و مداخله عثمانى فايده خواهد بخشيد يا نه بابى است جداگانه .
8 - از اين مقدمات ثابت مىشود كه خطرات آذربايجان و وخامت عاقبت آن بيشتر از ساير ممالك است و آنچه صدمه بر كليهء ايران وارد شود . على
مجموعه آثار قلمى ثقة الاسلام شهيد تبريزى ( فارسى ) — صفحة 297
مساهمون: ميرزا على تبريزى ( شهيد )
ص٢٩٧