خداوند بر اين تقديم و تأخير و استبدال مؤمن هستند .
نصوص فراوانى داريم كه تأكيد دارند بر اين كه اعتقاد و نگرش اماميّه در مسألهء « بداء » از حدود اين معنا نمىگذرد و از آن فراتر نمىرود . از جمله : در روايت عيّاشى از امام جعفر صادق عليه السّلام آمده است كه آن حضرت مىفرمودند :
« انّ اللّه يقدّم ما يشاء و يؤخّر ما يشاء و يمحوا ما يشاء و يثبت ما يشاء و عنده امّ الكتاب » يعنى : مفاد آيهء شريفه اين است كه خداوند هر آنچه را كه مىخواهد ، مقدم مىدارد ، و هر آنچه را كه مىخواهد تأخير مىافكند ، و هر آنچه را كه بخواهد محو مىكند ، و هر آنچه را كه بخواهد اثبات مىكند ، و امّ الكتاب ( كتاب مادر يا مادر كتاب ) نزد او همچنان استوار و پابرجاست .
نيز فرمودند :
« فكلّ امر يريده الله فهو عمله قبل ان يصنعه ، و ليس شىء يبدوله الّا و قد كان علمه انّ الله لا يبدو له عن جهل » « 1 » يعنى : هر آنچه را كه خداوند اراده فرمايد پيش از آن كه آن را بسازد ، نسبت به آن علم داشته است . براى خداوند بداء از روى جهل پيش نمىآيد . « 2 »
شيخ كلينى قدّس سرّه از امام جعفر صادق عليه السّلام روايت كرده است كه فرمودند :
« ما بدا اللّه فى شىء الّا كان فى علمه ان يبدو له » يعنى : براى خداوند در مورد چيزى بداء حاصل نمىشود مگر آن كه پيش از حاصل شدن بداء ، در علم او گذشته است .
شيخ طوسى قدّس سرّه در كتاب الغيبة از حضرت امام رضا عليه السّلام نقل كرده است كه فرمودند :
« قال على بن الحسين و على بن ابى طالب قبله و محمّد بن على و جعفر
هامش
( 1 ) تفسير عيّاشى ، 2 / 218 ، حديث 71
( 2 ) كافى ، 1 / 148 ، حديث 9