تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فهرس التواريخ ( فارسى ) — صفحة 404

مساهمون:

ص٤٠٤
با سه بطاليان سرباز و يك هزار نفر سوارهء قزاق و چهار عراده توپ از اوچ كليسيا به عزم استخلاص قلعهء سردارآباد ايروان پرداخته و حسن خان سردار در كنار قراسو كه ميانهء سردار آباد و اوچ كليسياست با سپاه دويج مصاف داد و دو صد تن زنده گرفته يكصد و سى نفر به قتل رسانيد . مع هذا روسيه خود را به قلعهء سردار آباد رسانيدند و شب‌هنگام يورش برده كارى نساختند و برگرديدند و روى به قلعهء طالين كه در شش فرسخى ايروان است نهادند ، سودى نبرده راه مراجعت گزيدند . سارواصلان در كنار رود زنگى قرار گرفته و ينارال دويج از اوچ كليسيا به جانب ايروان آمد . روسيهء متوقفين در كنار پل خداآفرين نيز از آب ارس عبور خواستند كه به قراجه داغ دست تطاول گشايند . نواب اميرزادهء اعظم محمد ميرزا از كمين كين به درآمده چون شير ژيان در وسط رود بر آن جنود نامعدود حمله آورد . آتش نبرد بالا گرفت و رشته قرار و ثبات روسيان از يكديگر گسيخت ، جمعى در آب غرق شدند و بسيارى از آتش توپخانه حرق يافتند و شكستى فاحش يافته بنه و اسباب خود را ريخته به ديار ادبار گريخته حضرت ملكزادهء آزاده منصور و مظفر شده مژدهء اين فتح در آخر شوال به طهران و عرض خاقان صاحبقران رسيد كه مزيد اميدوارى جد امجد اعلى به نواب اميرزادهء اعظم گرديد و قنديلى طلا كه به پنج هزار تومان اتمام يافت به مرقد مطهرهء بضعهء احمدى - صلواة الله عليها - از حضرت خاقان صاحبقران به هديه فرستاده شد و از دار الخلافه به آذربايجان حركت موكب اعلى وقوع يافت . روسيهء اوچ كليسيا شبيخون به اردوى سارواصلان خواستند . سارواصلان مطلع شده بنه و آغروق را به‌جا گذاشته با چهار هزار در خارج سنگر كمين نمود . سپاه روسيه كه چهار هزار صالدات و يك هزار سوار قزاق بودند شب به اردوى سارواصلان ريخته از كمينگاه بيرون آمده و بسيارى را قتيل و اسير نمود و سرداران آنها به رود ارس غريق شدند . موازى پانصد عراده آذوقه به‌جهت حاضرين قلعهء ايروان مىبردند . حسن خان با خبر شده شب بر سر آنها ريخته كلا را به تيغ بىدريغ گذرانيد و عراده و آذوقهء آنها را به‌تصرف درآورد . و خاقان صاحبقران در چمن قبله تبريز نزول اجلال فرمود . جماعت روسيه از محاصرهء ايروان گذشتند و عزم نخجوان كردند . نواب نايب السلطنه از خوى حركت و در چرس « 1 » اقامت فرموده احسان خان ولد كلبعلى خان را
هامش
( 1 ) - اين ناحيه كه نزديك به خوى مىباشد در متون قاجارى حتى روضة الصفاى ناصرى تأليف خود رضا قلى خان هدايت به‌صورت « چورس » نوشته شده كه به‌نظر من بهتر است .