و عالى شاعر شيرازى درگذشت « 1 »
سال هزار و دويست و سى و هفتم
در اواخر شهر صفر المظفر نواب نايب السلطنه با يك جهان فتح و ظفر وارد دار السلطنهء تبريز گرديد و از خاقان صاحبقران به شمشيرى مرصع مخلع گرديد .
محمود پاشا ولد عبد الرحمن پاشاى بابان حاكم شهر زور در ميانهء دولتين عليتين ايران و روم فساد مىانگيخت و بيرنگ نيرنگ مىريخت . از جانب سلطان محمود خواندگار روم دو هزار نفر از طايفهء دلوباش با ده عراده توپ به امداد داود پاشاى وزير بغداد و استخلاص شهر زور مأمور شدند و محمد آقاى كهيا با ده هزار نفر ضميمهء آنها شده به تسخير و حفظ شهر زور روانه آمدند . محمود پاشا نيز تكيه بر دولت روم كرده با سه هزار سوار از اكراد بابان به اردوى كهيا پيوست و در كنار آب سيروان مصمم خلاف و مصاف گرديدند . نواب شاهزاده محمد على ميرزا ملقب به دولتشاه با پانزده هزار كس از پياده و سواره و ده عراده توپ از دار الدولهء كرمانشاهان حركت فرموده حسن خان فيلى نيز جمعى از الوار لرستان برداشته ملحق به اردوى شاهزاده محمد على ميرزا شد . در نوزدهم ذيحجه صفوف آراسته و سيوف پيراسته و دو لشكر يك به ديگر تاختند و جنگى بزرگ درانداختند . بالاخره هزيمت در سپاه روميه درافتاده روى به فرار نهادند . محمود پاشا نيز متعاقب كهيا به جانب كركوك گريخت . توپخانه و زنبوركخانه و قورخانهء پاشا و كهيا بهدست غازيان منصور ايرانى درآمد . روز ديگر نواب و الا به سليمانيه نزول فرمود و كهيا شمشير به گردن درانداخته خود را به اصطبل شاهزاده رسانيد و معفو شد . شاهزاده از سليمانيه به زيارت عسكريين و محل غيبت امام خافقين - عليهم السلام - رفته به عزيمت تسخير قلعهء بغداد شتافت . در منزل دلو عباس ، صحت مزاج به سقم و اعتدال به انحراف تبديل يافت و مرض اسهال به اصعاب انجاميد ، مع هذا لشكر نصرت اثر به تاخت و تاراج حوالى بغداد مىپرداختند . ضراعت داود پاشاى والى و شفاعت شيخ موسى نجفى باعث عدم تطاول و منع چپاول سپاه ظفر همراه گرديد و عزم مراجعت كرد . در طاق كسرى
هامش
( 1 ) - عالى شيرازى ميرزا محمد حسين نام داشت و او پسر ميرزا محمد كلانتر شيراز بود از احفاد ميرسيد شريف علامه . در حديقة الشعراء فوت وى در سال 1246 آمده و ماده تاريخى كه وصال شيرازى در اينباره گفته : « جاى عالى بهشت عالى شد » از سال 1247 خبر مىدهد ( حديقة الشعراء ، ج 2 ، ص 1157 تا 1161 ) . هدايت در مجمع الفصحا باز همين اشتباه را تكرار كرده .