نرم آب : 2 فرسخ كمتر ميانه جنوب و مغرب « تل گرد » است .
ناحيه دشمن زيارى از چهار بنيچه از طايفه جاكى كوهگيلويه : طايفه دشمن زيارى ، چندين محل از ناحيه بلاد شاپور و ناحيه « رون » كوهگيلويه را تصاحب كرده ، آنها را ناحيه دشمن زيارى گفتند و اين ناحيه ميانهء شمال و مشرق بهبهان است . درازى آن از « مورزرد » تا « قلعه گل » 8 فرسخ ، پهناى آن از 2 فرسخ ، 3 فرسخ نگذرد و قصبه اين ناحيه « قلعه گل » است . 12 فرسخ از بلده بهبهان و 4 فرسخ از قصبه ده دشت ، دور افتاده است و طايفه دشمن زيارى نام دو طايفه است آنچه كه در نواحى شولستان ممسنى توقف دارند آنها را دشمن زيارى ممسنى گويند و شرح حال آنها در عنوان ممسنى بيايد و آنچه در كوهگيلويه توقف دارند آنها را دشمن زيارى كوهگيلويه گويند و دشمن زيارى كوهگيلويه دو قسمت شده : يكى را الياسى و ديگرى را گشتاسى گويند و هريك چندين تيره گشتهاند مانند باور دينارى ، بويرى ، سلطانى ، سودينارى ، شير محمدى ، قلندرى . اين 6 تيره از الياسى است و مير احمدى ، از گشتاسى است و كلانترى دشمن زيارى ، در قديم از تيره شير محمدى بود و شماره تمام اين تيرههاى دشمن زيارى از 400 خانوار نگذرد و در دولت نادر شاهى محمد خان گشتاسى دشمن زيارى كلانتر اين ناحيه و ضابط تمام چهار بنيچه جاكى كوهگيلويه بود و خانهاى عالى در قصبه ده دشت بساخت و سالها به بزرگى گذرانيد و تاكنون آن خانه و توابع آن براى استحكامى آن از گچ و سنگ ، باقى است و بعد از وفات محمد خان گشتاسى ، كلانترى اين ناحيه به فريدون خان الياسى قرار گرفت و بعد از وفات او پسرش جمشيد خان به جاى پدر نشست و بعد از وفات او پسرش رستم خان دشمن زيارى به كلانترى برقرار گرديد و تاكنون باقى است .
و اين ناحيه مشتمل است بر 10 قريه :
آب ريز « 1 » : 2 فرسخ بيشتر ميانه مشرق و شمال « قلعه گل » است .
چار راه : 3 فرسخ مشرقى « قلعه گل » است .
دلى كما : 6 فرسخ ميانه شمال و مشرق « قلعه گل » است .
سبزهمير : 7 فرسخ ميانه شمال و مشرق « قلعه گل » است .
شيخ عباس : 3 فرسخ ميانه شمال و مشرق « قلعه گل » است .
قلعه گل : همان قصبه ناحيه دشمن زيارى است .
قلعه كلات : فرسخى مغربى « قلعه گل » است .
گچى : 1 فرسخ بيشتر ، شمالى « قلعه گل » است .
كلات : همان قلعه كلات است .
گل اسفيد : 6 فرسخ كمتر ميانه شمال و مشرق « قلعه گل » است .
مورزرد : 10 فرسخ ميانه شمال و مشرق « قلعه گل » است .
ناحيه ده دشت : در قديم اين ناحيه را بلاد شاپور مىگفتند و چون الوار كوهگيلويه ، توابع بلاد شاپور را در ميانه خود قسمت نمودند ، چند قريه را باقى گذاشتند و اكنون آنها را ناحيه « ده دشت » گويند ميانه شمال و مشرق بلده بهبهان ، درازى آن از « دزك » تا « سرمور »
هامش
( 1 ) . ( آب ريزك ) . كتاب جغرافيا و اسامى دهات كشور ، ج 2 ، ص 276 .