حاجى شيخ فضل اللّه است و زياده از اندازه به نايب السلطنه 2 بد مىگويند كه او شيخ فضل اللّه 3 را گول زد . روز دوشنبه حضرات بابىها تمام جواب و سؤالشان با صنيع الدوله 4 بود به اسم طلاب ، و حال آنكه انجمن طلاب مسلم خبر ندارند . به جبر حاضر شدند در انجمن ، و محض اينكه كسى نيست ممانعت نمايد چند نفر ملا داريم كه به آنها بستهاند حجة الاسلام . ايشان به همين اسم دلخوش هستند كه در داخله و خارجه اسمشان شهرت نمايد ، و ضمنا فايدهيى هم ببرند . شب دوشنبه هم موقع مجلس شورا بود براى طرفيت وزير داخله و اغتشاش شهر . آقا سيد عبد اللّه در اين امر راضى نبود ، ولى آقاى سيد محمد سكوت داشت . محرك آقا سيد جمال اصفهانى سيد محمد رضا طبيعى شيرازى سيد يعقوب ميرزا ابراهيم عينكى قمى . فكليها به دستور العمل آنها توى بازار ريختند دكانها را مردم راضى نشدند ببندند .
* * *
راپورت محلهء سنگلج بتاريخ 21 شهر شوال المكرم 1324
جناب آقاى آقا سيد محمد مجتهد ديشب در مسجد چال حصار نماز جماعت خوانده ، بعد آقا سيد جمال بالاى منبر رفته مشغول موعظه مىشود . بعد صحبت زياده نموده قدرى از احتساب بلديه بدگويى نموده كه اين اجزاى احتساب مبلغى از دولت پول لباس و مواجب مىگيرند .
اين خيابان و اين كوچههاى شهر ماست كه نه در تابستان از شدت گرد و خاك و نه زمستان از شدت گل و كثافت مىتوان حركت كرد . معلومست همه پول مىخواهند . بعد مىگويد من هم در بالاى منبر موعظه مىكنم اگر پول نباشد منبر نمىروم . اجزاى حكومت بايد اطلاع اين گونه مطالب را بدهند و مؤاخذه از اين قبيل عنوانات كرده ، جمعيت تقريبا هزار نفر جمع بودند .
در ساعت دو از شب متفرق مىشوند . بالاى منبر مذكور داشت كشيشهاى ارامنه و يهود خدمت آقايان آمدهاند كه ملت ما را در مسجد شيعهها راه نمىدهند قرار شد در روزها مجلس شود .
* * *
راپورت محلهء سنگلج بتاريخ 14 شهر شوال المكرم 1324
جناب آقاى سيد محمد مجتهد در تكيهء چال حصار نماز جماعت خوانده بعد آقا سيد جمال واعظ بالاى منبر رفته مشغول موعظه مىشود . قدرى از آيهء قرآن خوانده ترجمه مىنمايد .
بعد ، از جناب ميرزا على اصغر خان امين السلطان 1 بدگويى نموده ، مىگويد : اين كارها تمام نتيجهء عمل اوست كه مكافات مىكشيم . بعد ، از نواب عين الدوله بدگويى مىكند كه تمام رعيت و مملكت را به خارجه فروخت ، و به مردم نصيحت مىكرد كه بچههاى كوچك خودتان را به مكتب بگذاريد درس بخوانند و علم ياد بگيرند ؛ و از دو نفر هم اسم نبرد ، خيلى بد گفته مىگويد از شمر بدتر است ليكن اگر آن شمر است در ضمن شريح قاضى هم هست .
چاكر هژبر السلطنه
* * *