تخطي إلى المحتوى الرئيسي

سفرنامه رضا قلى ميرزا نايب الاياله ( نوه فتحعلى شاه ) ( فارسى ) — صفحة 470

مساهمون:

ص٤٧٠
باستصواب همگى خواهد بود و دولت را در باب امور هندوستان دخل و تصرفى نيست يعنى عزل و نصب حكام آن ولايت به اختيار كمپانيان است مگر يك نفر از دوازده وزير كه لازم است در مشورت كمپانى به جهت مصالح هندوستان حضور بهم رساند . اگر چيزى منافى مصلحت دولت باشد جرح و تعديل كند و در اين اوان سرجان هاب هوس « 1 » مأمور به اين خدمت است كه او را وزير هندوستان شرق ميگويند و هر ساله مبلغ هفتاد و پنج كرور منافع هندوستان بخزانهء كمپانى رسيده مخارجى كه در آن مملكت باشد از عهده ميآيند و مخارج نوكرى كه لازم است با آلات محاربه از جمله سوار و سرباز و توپخانه متحمل ميشوند .

مجمع رؤساى كمپانى

مذكور چنان است كه سيصد هزار سرباز و هزار عرابه توپ سواره با توپچى و اسباب در مملكت هندوستان از سركار كمپانى مواجب و اخراجات معين دارند . ايلچى ايران و باليوز بندر ابو شهر و بصره و بغداد از سركار كمپانى مأمور است و مصالح امورات و احكام دربارهء ايشان از كمپانى مقرر خواهد بود ولى از جملهء ده هزار نفر كه كمپانى هندوستان ميباشند بيست و چهار نفر زبده و منتخب كه بايد در دار الحكم با يكديگر نشسته مصالح امور هندوستان را بگذرانند و بهرقسم كه آن 24 نفر قرار دهند آن ده پانزده هزار خلق را سخنى نيست و قرار ايشان را مسلّم خواهند داشت و يك نفر از آن بيست و چهار نفر در هر سال كرسىنشين مىشود يعنى در آن سال مهتر و بزرگتر آن بيست و چهار نفر خواهد بود و حرفش
هامش
( 1 ) -Sir John Hobhouse