تخطي إلى المحتوى الرئيسي

زبدة التواريخ ( فارسى ) — صفحة 1029

مساهمون:

ص١٠٢٩
ظاهرا كيمونو باشد ( راه ابريشم ) . قلق : بىآرام ( منتهى الارب ) . قلمى كردن : نوشتن ، يادداشت كردن . - هرچه آن روز بر زبان پادشاه بگذرد ، ايشان قلمى كنند . ( ص 838 ) . قم : مأخوذ از قمع عربى : آلتى است كه بر دهان آوند نهند و در آن روغن و جز آن ريزند ( دهخدا ) . - و قمى مسين كه گلاب بدان در شيشه ريزند ( ص 848 ) پس يعنى قيف . قما : ( مغولى ) زن غيرمحترمه مانند متعه و امثال آن‌كه مرد بر سر عقدى يا محترمهء خود گيرد ( دهخدا ) ، كنيزك ( غياث ) . قمچى : ( تركى ) . تازيانه ، سوط ، شلاق ( آنندراج ) . قمرغه : شكارگاه كه امراء و سلاطين در احاطهء كلان آهو و گوزن و غيره مى - گذرانند ( آنندراج ) . قمرقه : قمرغه . قمه : بالاى هر چيزى ( منتهى الارب ) . قناطير : ج قنطره : پل بزرگ ( فرهنگ جامع ) . قنو : شاخه ، ( مفردات راغب ) . - كه صنوبرى از نهال كيانى و قنوى از نخيل كيخسروى است ( ص 727 ) . قواد : ج قائد : كشندهء ستور و جز آن ( آنندراج ) . - وجوه لشكر و قواد حشم و طبقات خدم ( ص 283 ) . قوايم : ج قائمه : يكى از چهار دست و پاى ستور و دست و پاى آدمى و پايهاى آن چيز كه قيام آن بدان است ( دهخدا ) . - لگدكوب اقدام و قوايم انعام نكنم ( ص 685 ) . قورما : خانهء نىباف ، خانهء نىبست ( احسن التواريخ ) . قوريلتاى : ( مغولى ) مجمع عظيم بود كه براى مشاوره و كنكاش انعقاد يابد ( آنندراج ) . قوس النهار : عبارت است از مقدار مسافت سير ظاهرى شمس از افق مشرقى تا افق مغربى ، چرا كه چون تمام فلك مرئى و غيرمرئى را به صورت دايره فرض كنيم نصف آن بالضرور به شكل قوس باشد پس نصف مرئى فلك را كه مسير شمس در روز باشد ، قوس النهار گويند . ( دهخدا ) . قوش : تفصيل اين مرسومات در جائى به نظر نرسيد . . . و مراد از آن كاسه‌يى است كه به اياقچى مىدهند در عوض كاسه‌يى كه وى در دور اول شراب پر كرده مىدهد . اگر كسى دو كاسه شراب بخورد آن دو كاسه را قوش مىگويند و براى اين مفهوم از يكى از ابيات نوايى استشهاد شده است . . . ( فرهنگ شفيع ) ، ( ص 826 ) . قوشلاميشى : رفتن به قشلاق در زمستان ( معين ) ، از قوشلامق است يعنى صيد كردن جانورها و پرنده‌ها ( فرهنگ شفيع ) . قول : قلب لشكر در ميدان كارزار ( معين ) . قهوه : پياله به خون‌دل بر حال او مى - گريست و او قهوه مىپنداشت ( ص 144 ) . قيتول : ( تركى مغولى ) محلى براى استراحت
زبدة التواريخ ( فارسى ) — صفحة 1029 | سيد كمال حاج سيد جوادى / عبدالله ابن لطف الله ( حافظ ابرو )