تخطي إلى المحتوى الرئيسي

سياحت درويشى دروغين در خانات آسياى ميانه ( فارسى ) — صفحة 427

مساهمون:

ص٤٢٧
گرفته است كه مخصوصا از ميان نسلهاى يك‌نژاد فاتح انتخاب ميگردد و زير - دستانش به طريق ذيل طبقه‌بندى ميشوند : « ايناق‌ها » « 1 » كه عده‌شان چهار نفر است و دوتاى آنها از نزديكترين خويشاوندان پادشاه و دوتاى ديگر با او فقط هم‌خون ميباشند . يكى از دو نفر اولى هميشه و بالضروره بحكمرانى ايالت « هزار اسپ » تعيين مىشود . « نقيب » كه رياست روحانى دارد و از بين « سادات » ( اولاد پيغمبر ) انتخاب مىشود داراى همان مقامى است كه شيخ الاسلام در قسطنطنيه « 2 » دارا مىباشد . « بى » « 3 » را نبايد با « بى » « 4 » اشتباه كرد هرچند هم كه معنى هردو تقريبا يكى است . وظيفهء « بى » آنست كه در همهء جنگها طرف راست خان بايستد . « آتاليك » ها نوعى مشاورين دولت هستند كه تعدادشان را خان تعيين مىكند و بايستى از بين ازبكها انتخاب شوند . « قوش بيگى » وزير يا صدر اعظم خان است و اين عنوان شامل اعضاء هيئت دولت هم مىشود كه خان بميل خود آنها را عزل و نصب و جابجا مىكند . « مهتر » كه امور داخلى دربار و كشور بعهدهء اوست و بايد هميشه يكنفر « سارت » باشد يعنى از نسل ايرانيهائى كه در ابتداء جمعيت خيوه را تشكيل داده‌اند . « يساولباشى » ها كه عده‌شان دو نفر است محافظين عمده‌اى هستند كه شغلشان اين است كه اشخاصى را كه براى حضور در سلام عام ( عرض ) ميآيند نزد خان راهنمائى كنند . « ديوان » هم كه در آن واحد هم منشى و هم محاسب است رتبه‌اش با آنها برابر مىباشد . « محرم » ها مانند يساولباشىها دونفرند و شغلشان فقط پيشخدمتى حضور و
هامش
( 1 ) - معنى تحت اللفظى اين كلمه « برادر كوچكتر » است . ( 2 ) - ولى در قسطنطنيه « نقيب الاشرف » رئيس سادات از شيخ الاسلام پائين‌تر است . ( 3 ) -Bi( 4 ) -bey