جديد يعنى از جناب اشرف آقاى قوام السلطنه به عمل آمد كه آيا برحسب ترتيباتى كه به اسلاف ايشان داده شده است حاضر خواهند بود قشون مزبور را تحويل بگيرند يا خير .
جناب معظم له جواب دادند كه چون به زودى مجلس مفتوح خواهد گرديد دولت ايران اميدوارند كه چند ماهى براى مطالعه اين مسئله به دولت عليه فرصت داده شود .
سفارت انگليس در جواب اظهار افسوس نمود كه مبلغى كه به اختيار قشون جنوب مىباشد درصورتىكه دولت ايران قشون مزبور را تحويل نگيرند فقط براى انحلال آن كافى خواهد بود و سفارت انگليس از روى دقت براى دولت ايران توضيح نمود كه مسئلهء انحلال چنين استعدادى چقدر دقيق است و اگر بايستى از خطرات عظيم نظم و امنيت جنوب احتراز نمود فقط راه آن انحلال تدريجى قشون مزبور خواهد بود و بنابراين سفارت انگليس خاطرنشان نمود كه اگر دولت ايران نمىتواند در باب تحويل گرفتن استعداد مزبور مصمم شوند قبل از اينكه وجه انگليس تمام شود فورا بايستى انحلال داده شود تا اينكه مجددا در اين باب مذاكرات به عمل آيد .
سفارت اعليحضرت پادشاه انگلستان مجبور بود تا به مفتش كل ابلاغ دهد كه در صورتىكه اين مذاكرات با دولت ايران قبلا براى دادن بعضى از ترتيبات عملى جهت تحويلدادن استعداد مزبور به جائى نرسد براى انحلال يك ثلث از قشون جنوب كه در عرض ماه ژوئيه صورت مىگيرد حاضر شوند . در نتيجهء اين دستورالعمل يك ثلث قوهء مزبور در ماه ژوئيه منحل گرديد و حقوق سه ماهه به اشخاص مرخص شده به طور انعام تأديه گرديد كه بتوانند متدرجا و به طور منظم به زندگانى غيرنظامى مشغول شوند .
از حسنمراقبت صاحبمنصبان انگليس انحلال مزبور بدون هيچ حادثهء ناگوارى صورت گرفت . در اين ضمن دولت ايران اشعار داشتند كه اگر دولت انگليس مىتواند ترتيب اين كار را تا زمان رسميت مجلس و مشاورهء دولت ايران با مجلس مزبور به تأخير اندازند قشون جنوب خوب است به آنها تسليم شود و مفهوم آن اين بود كه صاحب منصبان سوئدى كه در قشون منظم مىباشند مستخدم گردند كه استعداد مزبور را از صاحبمنصبان انگليس تحويل بگيرند . مدت تحويل گرفتن سه چهار ماه معين شده بود .
دولت اعليحضرت پادشاه انگلستان اين پيشنهاد را قبول نمود مشروط براينكه مدت تحويل گرفتن شش ماه معين شود . علاوهبراين دولت اعليحضرت پادشاه انگلستان متعهد شدند كه درصورتىكه اين ترتيب مقرر شود تمام اسلحه و قورخانه و استعداد مزبور را كه قيمت آن تقريبا يك مليون و سهربع مليون تومان تخمين شده است ولى در معنى سه مليون تومان مىشود مجانا به دولت ايران بدهد و استقراضى را براى
روزنامه خاطرات عين السلطنه ( فارسى ) — صفحة 6229
مساهمون: قهرمان ميرزا عين السلطنه
ص٦٢٢٩