تخطي إلى المحتوى الرئيسي

روزنامه خاطرات عين السلطنه ( فارسى ) — صفحة 5440

مساهمون:

ص٥٤٤٠
اراضى ديگران است . سخنان ما واضح است و هيچ‌گونه لحن مبهمى در آن نيست . پروگرام ما پروگرام عدالت و انصاف نسبت به جميع ملل و جميع اشخاص است . اهالى اتازونى اصول و ملكاتى غير از اين ندارند و براى حفظ آن حاضر هستند كه جان و شرافت خود را فدا نمايند .

انعكاس نطق ويلسن

نطق ويلسن و اصول چهارده‌گانهء فوق الذكر انعكاس عظيمى در افكار و مطبوعات دنيا نمود . زيرا تنها دول صغيره و بىطرف عالم مانند ايران و غيره كه هيچ‌چيز جز اجراى عدالت بين المللى نمىتواند آنان را از تطاول و طمع‌ورزى دول عظيمه محفوظ دارد اظهار علاقمندى به اصول مزبور نمودند . بلكه در ممالك متخاصمه نيز اثرات فوق العاده ظاهر [ كرد ] و تمام عالم اين اظهارات صريح را بزرگترين قدم براى صلح دنيا پنداشتند و بالاخره در پارلمانهاى دول متفقه اساسا قبول شد .

مواد چهارگانه

مواد چهارگانهء ويلسن [ كه ] در 12 فوريه بيان نموده است : 1 - بايد تصفيهء هر قضيه با اصول عدالت رعايت شود . 2 - اهالى و ايالات نبايد مانند بنده و برده خريد و فروش و معامله شوند . 3 - هرگونه تصفيهء اراضى در اين جنگ بايد به منفعت اهالى باشد و اين‌گونه مباحث نبايد از نقطه‌نظر رقابت بين دو دولت تصفيه شود . 4 - تمام مرامهاى ملى بايد صورت خارجى حاصل نمايد و در ضمن از ايجاد هرگونه نفاقى كه ممكن است در آتيه صلح عالم را متزلزل سازد بايد جلوگيرى به عمل آيد . ما مىتوانيم داخل مذاكرهء يك صلح بشويم كه زمينه و اساس آن اين‌طور باشد . تا زمانى كه چنين صلحى به عمل نيامده چاره جز دوام جنگ نيست .

موازنهء صلح ( مقالهء روزنامهء ايران )

ايضا ششم محرم ، يازدهم اكتبر - موازنهء صلح - جنگ خواهى نخواهى ختم مىشود ، زيرا موازنهء قوا درهم شكست و قبل از آن‌كه اين تغيير موازنه صورت جدىترى و قوىترى به خود بگيرد قسمتى از حريفان به‌طرف صلح و متاركه جنگ شتافته‌اند . حالت كنونى ميدان‌هاى جنگ طورى است كه پيشرفت متفقين را بيشتر مىشود احتمال داد . چه عقب‌نشينى آلمان در فرونت غرب و لو هنوز در روى اراضى مفتوحه و سرزمين