مىگويد دول اروپاى مركزى در نتيجهء جنگ و فداكارى آن مملكت را از فشار رژيم تزاريزم نجات دادند و تنها خودشان حق دارند بدون مداخلهء ديگران تشكيلات سياسى آتيهء آنجا را تعيين سازند . )
چهاردهم - اجتماع عمومى بين المللى براى وثيقههاى لازمه استقلال اقتصادى و سياسى و تماميت ارضى دول بزرگ و كوچك ( جواب : ظاهرا شانسلر امپراطورى چارهاى جز قبول اين اصل نداشت . ليكن نظر بر اينكه مىدانست تشكيل چنين كنفرانسى باطنا بيشتر به منافع و مقاصد متفقين خدمت خواهد كرد اظهار داشت . پس از آنكه جميع مسائل مختلف فيه تصفيه شد آنوقت مىتوان راجعبه اساس اجتماع ملل صحبت كرد ، يعنى پس از معاهدات اساسى اين مسايل بايستى مطرح مذاكره بين ملل متخاصمه گردد . )
از آن موقع تاكنون تغييرات عظيمى در نقشههاى جنگى دنيا به وقوع پيوسته . از طرفى تعرضات تابستانى آلمان در فرونت غرب موفقيت نيافت ، از طرف ديگر در مشرقزمين يعنى در قسمتى كه بلغار و عثمانى مواجه با متفقين بودند نقشهء جنگى به منافع مؤتلفين متمايل شد و دولت آلمان و اطريش چارهاى جز اين نديدند كه در شرق و قسمتهاى روسيه ظاهرا عنوان تساوى و باطنا به تفوق و مزيت آلمان و اطريش و در قسمت مغرب و فرونت غرب باز هم ظاهرا عنوان تساوى ولى باطنا به مزيت و برترى متفقين زمينهء صلح طرحريزى گردد . به هر صورت ابهت و عظمت موضوع از نقطهنظر دنيا و بالطبع مملكت ايران نه بهقدرى است كه اين مقاله گنجايش آن را داشته باشد . ( آلمان وقتى اين جوابها را داد كه سرش بوى قورمهسبزى مىداد ، حالا جز تمكين چاره نيست ) .
متمم نطق ويلسن
ما حاضريم جنگ كنيم تا زمانى كه به اين مقاصد نايل شويم . ما به عظمت و بزرگى آلمان رشك نمىبريم و در اين پروگرام هيچ اقدامى نيست كه بر عظمت وى لطمه و زيان وارد آورد . ما قصد نداريم به آلمان صدمه وارد آوريم ، اختيارات و قواى وى را دچار ضربت نمائيم . در صورتىكه آلمان حاضر باشد با ما شركت بجويد هيچ حربهء تجارتى يا قرارداد خصمانه بر عليه وى به كار نخواهيم برد . ما فقط طالب هستيم كه آلمان طالب مقام برابرى در ميانهء اهالى عالم باشد نه طالب آقائى و سرورى . ما هيچ ميل نداريم كه به آلمان بگوئيم در تأسيسات خود تغييرى بدهد ، ليكن براى آنكه معاملات ما با وى از روى بصيرت باشد بايد بدانيم كه آيا نمايندگان وى از طرف چگونه اشخاصى حرف مىزنند ، از طرف اكثريت ريشتاگ يا از طرف حزب نظامى كه عقيدهء آنها استيلاى بر