مىگماريم » .
جناب اجل اكرم امجد اين دستخط مهر آيت را تعويذ بازوى جان و حرز جواد روح و روان داشته سرمشق طريق خدمت و مايهء تحصيل اسباب جاننثارى و فدويّت ساختند و در سال آخر سلطنت شاهنشاهى كه متوقف بلدهء كاشان و زينتافزاى آن مكان سعادتنشان بودند انظار اهتمامات باطنهء ايشان بر ترتيب اسباب خدمت شاهنشاه دين پناه مصروف و عنان عزم خاطرش [ 26 الف ] بر جانب طرحآميزى و تمهيد بنيان ارادت حضرت اقدس ظل اللّه معطوف بود .
چون مقدمهء ارتحال آن شاه جنت جايگاه اتفاق افتاد ، موكب فيروزى كوكب اعليحضرت ناصر الدّين شاه ابد اللّه تشريففرماى مملكت آذربايجان و راحتبخش قاطبهء قاطنين آن مرز و سامان بود . مرحوم حاجى ميرزا آقاسى كه از بديهيات اوّليه است با آن حالات مذكوره بعد از ارتحال شاهنشاه مبرور ساعتى توقفش در مرز ايران معذور و نامقدور بود ، به تدبيرى جان از دست دشمنان به در برده به زاويهء مقدسهء شاه عبد العظيم عليه السلام پناه آورده و از آنجا به وساطت سفراى دولت روس رخت حيات به اماكن مشرّفه كشيده بقيهء عمر را در آنجاها متوقف [ بود ] تا نقد جان به قابض ارواح انس و جان سپرده ، در مقرّ خلافت عظمى و مستقر سلطنت كبرى كه دار الخلافهء طهران است وجودى كامل و اميرى كافل نبود كه رتق و فتق مهام جمهور و حلّ و عقد مهمات [ 26 ب ] امور بر وفق صواب و صلاح نمايد تا ذات اقدس شاهنشاه دين پناه ديهيم و گاه شاهى را به فرّ وجود مسعود منور و مزين فرمايد . نواب عليّهء عاليه مهد عليا و ستر كبرى تشريففرماى دار الخلافة الباهرة بودند و در حفظ و حراست دار الخلافه و غيره ولايات سمت شرقى كه از مملكت آذربايجان بعدى داشت اجتهادات ملوكانه مىفرمودند جناب اشرف امجد را به خاطر سعادت ذخاير رسيد كه اگر تا ورود موكب مسعود به مقرّ خلافت عظمى در بلدهء كاشان توقف فرمايد و عطف عنان عزيمت به جانب دار الخلافه ننمايند بيم آن خواهد بود كه در دار الخلافه از حركات جهّال و اختلاف آراء و اقوال فتنه [ اى ] حادث شود كه تدارك به سهولت بلكه به تحمّل مشقت صورت امكان و طريقهء خدمت و ارادت حضرت اقدس شاهنشاهى را مستلزم بودن در دار الخلافه ديده چند روزى به قدر ضرورت در انتظام امور كاشان بذل اهتمام فرموده آن ولايت را از تطرّق حوادث و فتن [ 27 الف ] محروس و مصون داشتند و به مشاورت پير
دفتر تاريخ ( مجموعه اسناد و منابع تاريخى ) ( فارسى ) — صفحة 81
مساهمون: ايرج افشار
ص٨١