بعد از آن بمطالعهء علوم طبيعى و الهى مشغول گشت و مسائل آن علوم را تحقيق فرموده ، بعلم طب رغبت نمود و باندك زمانى در آن فن بمرتبهاى رسيد كه فوق آن درجه متصور نبود و شيخ ابو على در اوقات تحصيل هرگز شبى - - تمام - - بخواب نرفتى و در روز نيز غير از مطالعه بامرى نپرداختى و در ميان كاغذپارها و كتب نشستى و در هرمسئله مقدمات قياسى آن را كتابت كردى و شرايط قواعد منطق رعايت نمودى ، تا معلوم شود كه آن مقدمات منتجست يا عقيم و چون در مسألهاى متردد گشتى بعد از طهارت به مسجد جامع رفتى و دوگانهاى بتخشع بگزاردى و باستغاثه اشتغال نمودى ، تا حقيقت آن مسئله بر وى ظاهر شدى و در شبها هرگاه خواب بر وى غلبه كردى يا ضعفى در مزاج احساس فرمودى قدحى « 1 » شراب آشاميدى . القصه شيخ ابو على سينا در سن هژده سالگى در جميع فنون و علوم مهارت كامل حاصل كرد . نقلست كه در آن ولا كه شيخ در بخارا بمطالعه اشتغال داشت امير نوح را مرضى صعب روى نمود و جميع اطباى بخارا از معالجه عاجز گشته ، چون از شيخ استعلاج كردند باندك زمانى امير نوح شفا يافت و ابو على را ملازم گردانيد و شيخ در ايام ملازمت از جانب پادشاه مرخص گشته ، بكتابخانهء بخارا ، كه در آن زمان كتب اولين و آخرين در آنجا جمع بود ، رفت و مجموع آن كتب نفيسهء غريبه را به نظر درآورده ، دقايق و حقايق آنها را بر صفحهء خاطر نگاشت . اتفاقا در آن اوان آتش در آن كتابخانه افتاد و جمعى از خصماى ابو على گفتند كه شيخ عمدا آتش در دار الكتب زد ، تا آنعلومرا به خود نسبت نمايد . بعد از آن ابو على
هامش
( 1 ) - د د ق : قدح