مترجم مخصوص شخص پادشاه در السنهء مختلف بود در سال 1328 هجرى قمرى براى وكالت تهران انتخاب و بعدا در دورهء ثانى مجلس به اكثريت آرا كرسى رياست شوراى ملى را جالس بود و در دورهء ثالث با اكثريت سه هزار رأى وكالت تهران يافته و با اكثريت آراى وكلا به كرسى رياست مجلس شورا جالس گرديد .
و همچنانكه در خدمت و وزارت بواسطهء تبرى و جلوگيرى از فساد اخلاق مىجست - الحال هم در رياست مجلس نيز تبرى مىجويد .
باز به حاشيه رفتم و گاهگاهى براى اطلاع خوانندگان مجبور مىباشم وقايع روز را بنويسم ، بههرحال حكم همايونى صادر گشت كه عموم محصلين را از پاريس به ايران مراجعت دهند و چون حسنعلى خان وزيرمختار از عزيمت به تهران تيرش به سنگ خورده بود مجبور به مراجعت به پاريسش كرده بودند و بدينجهت در مراجعت به پاريس چندان دلسوزى در امور نمىفرمود و مراودهء خود را با اعليحضرت امپراتور قطع كرده بود و در تهران كار مرحوم حاجى ميرزا حسين خان بالا گرفته ، اعليحضرت ناصر الدين شاه را به كربلاى معلى و اماكن متبركه دعوت نموده و خوب هم از عهدهء خدمت برآمده بود . ايشان را از سفارت كبرى اسلامبول احضار نمودند و در تهران مقام وزارت عدليه يافت و بعدا صدراعظم گرديد .
ناصر الدين شاه را در سال 1291 هجرى ( 1251 شمسى ) به فرنگ حركت داد . مرحوم ميرزا حسنعلى خان وزيرمختار پاريس چون از موقع مأموريت خود دلتنگ بود استعفا نموده و به تهران آمد . حاجى ميرزا حسين خان صدراعظم ايشان را بجاى خود سفير كبير اسلامبول نمود كه پس از يك سال از اين مأموريت نيز استعفا داده به تهران بازگشت نمود . حاجى ميرزا حسين خان صدراعظم ايشان را مقام وزارت فوايد عامه داد .
هنگامى كه از سفارت پاريس استعفا كرد ، ميرزا يوسف خان مستشار الدوله قنسول ژنرال تفليس ، بجاى ايشان با سمت شارژدافرى منصوب گشت و پس از سه سال كه از ايشان به تهران احضار شدند ، نظر آقا مقام شارژدافرى يافت و بعد وزير مختار گشت و قريب سى و پنج سال مدت سفارت ايشان طول كشيد .
بلى جناب حسنعلى خان كه سفير كبير اسلامبول گشت و بيش از يكسال
خاطرات ممتحن الدوله ( فارسى ) — صفحة 85
مساهمون: ميرزا مهدى خان ممتحن الدولهء شقاقى
ص٨٥