تخطي إلى المحتوى الرئيسي

خاطرات ممتحن الدوله ( فارسى ) — صفحة 235

مساهمون:

ص٢٣٥
مردمان باهوش خدادادى و عالم از خدمت محروم مىمانند ! به همين جهت مملكت رو به خرابى مىرود چرا كه امور به دست جهال مىافتد . چنان كه افتاد و مىافتد و با اين اخلاق سران و بزرگان دولت ما بدبختى را استقبال مىكنيم . در اين موقع براى عبرت و هدايت خوانندگان فرمايشات حضرت امير عليه السلام را يادآور مىشوم : قال على عليه السلام :
« تقدم الاراذل و تأخر الافاضل * تزيين الفروع و تضنييع الاصول »
ترجمه : « پيشوا گشتن مردمان اراذل و تابع شدن افاضل - زينت دادن فروع و ضايع نمودن اصول . » بلى يك چيز ديگر هم به عقيدهء اين بندهء فانى اسباب بدبختى و فساد اخلاق ما ايرانيان گشته است و آن اختلاط خون و آميزش با غير هم‌افق و هم‌كفو است . چنان كه طوايف مختلف مهاجم خارجى با اهالى نجيب ايران به زور مخلوط و وصلت نموده اساس فساد اخلاق ايرانى شده و همين قبول فراش نمودن با غير هم‌جنس ظهور نطفه‌هاى عجيب و پستى نژاد موجب رذالت طباع گشته است . اگر وقتى در كردار و رفتار و گفتار اشخاص نجيب و اصيل يعنى كسانى كه چند پشت از طرف پدر و مادر از كفو كريم و نجيب به عمل آمده باشند دقت بشود مشاهده مىشود كه هرقدر دنيا و روزگار با آنها مساعدت نكرده باشد و او را بىچيز و نادار و فقير نموده باشد در آن‌حال كردارى از او صادر شود كه نقاب بدبختى از چهره برانداخته و ظاهر او گويد منم آن شخص نجيب و هم‌چنين اگر روزگار و دهر با بد اصل و نسبى همراهى كند و او را به مقامات عالى و اعلا رساند باز رفتارى از او بروز كند كه پردهء عزت‌مندى را عقب زده گويد منم آن نااصل و نانجيب . با اينكه بنى آدم تماما از يك مبدأاند و به قرار گفتهء كتب مقدسهء سماوى از يك پدر و مادر به عمل آمده‌اند و فضل موجب رجحان و تميز دادن بين مردم است . با اين‌حال خون پاك در نجابت و در تشخيص نجيب از نانجيب خيلى دخالت تام دارد . چه بهتر اينكه كسانى كه از خاندان قديم نجيب و يا فضل و علمى دارند خون پاك خود را با وصلتهاى ناجور داخل خونهاى ناپاك نكرده حتى المقدور با هم‌سطح و هم‌كفو خود وصلت نمايند تا اولاد آنها از طريقهء نجابت منحرف نگرديده و نام