آميز ميرسيد و مخصوصا از بابت عساكر روس كه از راه قزوين رو بتهران ميرفتند كمال نگرانى را داشتيم كه اگر قبل از ورود مجاهدين بتهران آنها برسند كار صورت ديگر پيدا خواهد نمود در اينحال ببابعالى خبر رسمى رسيد كه مجاهدين وارد تهران شدند و سپهدار و سردار اسعد در عمارت بهارستان ورود كردند و ما بين دولتيان و مجاهدين در شهر جنك است دو روز بعد خبر خلع محمد على و نصب وليعهد و نيابت سلطنت عضد الملك و وزارت جنك سپهدار اعظم و وزارت داخله سردار اسعد حاج - عليقلى خان بختيارى رسيد و بجانهاى افسردهء ما روحى تازه دميده شد و ساعتبساعت خبرهاى خوش از تهران ميرسيد و تلگرافات از اطراف بانجمن سعادت در بشارت اين مژده ميآمد و مقارن شد اين حال با دهم تموز كه روز اعلان حريت عثمانيان است و جشن بزرك ملى آنها ايرانيان استانبول در سفارت ايران و در انجمن سعادت و در خانوالده كه مجمع ايرانيان است سه شب جشن مفصل گرفتند دو شب اول مخصوص موفقيت احرار ايران بود و شب آخر براى شركت با جشن عثمانيان و در اينموقع اختلاط و امتزاج و مراودهء فوق العاده ميان عثمانيان و ايرانيان حاصل شد كه پيش از اين ديده نشده بود از مجامع ملى عثمانى و مكاتب و مدارس در جشن ايرانيان شركت كردند و اظهار همدردى و اتحاد نمودند و فتح ملى ايران را عثمانيان براى خود فوز عظيم ميدانند .
خلاصه بعد از فتح تهران طبعا بايستى نگارنده بايران روانه شوم خصوصا كه از طرف عضد الملك نائب السلطنه و دو سردار محترم فاتح تلگرافا احضار ميگردم ولى به دو سبب در مراجعت عجله نميكنم يكى آنكه مدتى است با مركز جمعيت اتحاد و ترقى بتوسط طلعت بيك نائب رئيس مجلس مبعوثان مشغول مذاكرهء عقد اتحادى ما بين مليون ايران و جمعيت مزبور هستم و با تعيين سه نفر از آنها و سه نفر از ما و نبودن جلسات متعدد قرار داد مزبور نوشته شده مشغول اتمام آن هستم ميخواهم آن كار به آخر برسد و روانه شوم دوم آنكه ميل دارم يكى دو ماه در پاريس و برلن لندن توقف نموده اشخاصى را كه ملاقات آنها را لازم ميدانم ديده بر اطلاعات خود افزوده بعد از آن بايران روانه شوم در اين حال خبر ميرسد مهديقليخان مخبر السلطنه
حيات يحيى ( فارسى ) — صفحة 110
مساهمون: يحيى دولت آبادى
ص١١٠