فارسى نقل شده كه آن افراد عيينة بن بدر و اقرع بن حابس بودهاند كه به پيامبر صلّى اللّه عليه و آله و سلم گفتند : شرط ايمان ما اين است كه اين افراد ژندهپوش مثل بلال و سلمان و ابوذر را از خود « 1 » دور كنى و اين آيه در همان زمان بر پيامبر صلّى اللّه عليه و آله و سلم نازل شد .
( 29 )
( وَ قُلِ الْحَقُّ مِنْ رَبِّكُمْ فَمَنْ شاءَ فَلْيُؤْمِنْ وَ مَنْ شاءَ فَلْيَكْفُرْ إِنَّا أَعْتَدْنا لِلظَّالِمِينَ ناراً أَحاطَ بِهِمْ سُرادِقُها وَ إِنْ يَسْتَغِيثُوا يُغاثُوا بِماءٍ كَالْمُهْلِ يَشْوِي الْوُجُوهَ بِئْسَ الشَّرابُ وَ ساءَتْ مُرْتَفَقاً )
: ( بگو اين حقّ از جانب پروردگار شماست ، هر كس مىخواهد ايمان بياورد و هر كس مىخواهد منكر شود ، همانا ما براى ستمكاران آتشى مهيّا كردهايم كه سراپردههاى آن ايشان را در بر مىگيرد و اگر فرياد كمك خواهى سردهند به آبى چون مس گداخته كه رويشان را بريان مىكند ، جوابشان مىدهند ، چه بد شرابى و چه آسايشگاه بدى است ! ) ، ( سرادق ) يعنى پارچهاى كه دور خيمه مىكشند ، ( مهل ) يعنى درد و لرت زيتون يا مس مذاب ( مرتفق ) يعنى تكيهگاه و محل لميدن .
در ادامهء گفتار قبلى خطاب به رسولخدا صلّى اللّه عليه و آله و سلم مىفرمايد به اين كفّار كه شرط ايمان آوردنشان را راندن مؤمنان فقير قرار دادهاند ، بگو : حق از ناحيهء پروردگارتان است ، هر كس مىخواهد به حسن اختيار خود ايمان برگزيند و هر كس مىخواهد با سوء اختيار راه كفر و عناد را در پيش بگيرد ، يعنى كفر و ايمان شما سودى به ما نمىرساند بلكه نتيجه آن تنها متوجه خود شماست و آنگاه در مقام انذار و تهديد مىفرمايد ، بدانيد كه ما براى ستمكاران « 2 » چنين عذابى مهيّا كردهايم كه آتش آنها را فرا گرفته و در برابر فرياد استغاثه آنها آبى جوشان چون فلز گداخته به آنها داده مىشود ، كه رويشان را كباب مىكند براستى چه نوشيدنى و چه جايگاه بدى دارند و سپس در دو آيهء بعدى شرح حال مؤمنان را مىفرمايد كه پاداشى چنين و چنان برايشان مهيّا شده است .
هامش
( 1 ) . الدّر المنثور ، جلد چهارم ، ص 219 .
( 2 ) . ستمكاران نيز در آيات سابق گفته شد كه : كسانى هستند كه راه خدا را سدّ نموده و آن را منحرف مىخواهند و منكر آخرت هستند ،( الَّذِينَ يَصُدُّونَ عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ وَ يَبْغُونَها عِوَجاً وَ هُمْ بِالْآخِرَةِ كافِرُونَ )، سورهء اعراف ، آيهء 45 .