جَوابَ قَوْمِهِ إِلَّا أَنْ قالُوا ائْتِنا بِعَذابِ اللَّهِ إِنْ كُنْتَ مِنَ الصَّادِقِينَ )
: ( آيا شما با مردان جمع شده و راه تناسل را قطع مىكنيد و در انظار يكديگر مرتكب اين عمل قبيح مىشويد ؟ امّا جواب قومش جز اين نبود كه گفتند : اگر راست مىگويى عذاب خدا را بياور )
اين كلام حاوى استفهاميست كه هيچ شنوندهء عاقلى آن را تصديق نمىكند ، مراد از ( درآمدن با مردان ) عمل شنيع لواط است و مراد از ( قطع سبيل ) اهمال گذاشتن طريقهء تناسل و ادامهء بقا نسل است ، پس قطع سبيل كنايه از ترك مقاربت با زنان مىباشد لكن بعضى مفسران « 1 » گفتهاند ، مراد از ( قطع سبيل ) بستن راههاى ورودى شهر و تجاوز به عرض مسافران و انجام عمل لواط با ايشان است و برخى « 2 » ديگر آن را به معناى راهزنى و دزدى دانستهاند .
و مراد از ( اتيان منكر فى النادى ) اين است كه ايشان عمل لواط و مقدمات شنيعهء آن را در پيش روى هم انجام مىدادند .
و حضرت لوط آنها را از اين اعمال پليد نهى مىنمود امّا جواب آنها فقط استهزاء و تمسخر بود و به منظور تعجيز حضرت لوط كه آنها را از عذاب الهى بيم مىداد ، به او مىگفتند : اگر راست مىگويى آن عذاب را بياور .
( 30 )
( قالَ رَبِّ انْصُرْنِي عَلَى الْقَوْمِ الْمُفْسِدِينَ )
: ( لوط عرض كرد : پروردگارا مرا در برابر اين گروه فساد كار يارى و نصرت فرما )
اين جمله درخواست فتح و گشايش از جانب خدا و نيز نفرينى است خطاب به قوم بد كارش چون عمل آنان در صورت شيوع زمين را فاسد مىكرد و نسل بشر را نابود مىنمود .
( 31 )
( وَ لَمَّا جاءَتْ رُسُلُنا إِبْراهِيمَ بِالْبُشْرى قالُوا إِنَّا مُهْلِكُوا أَهْلِ هذِهِ الْقَرْيَةِ إِنَّ أَهْلَها كانُوا ظالِمِينَ )
: ( در زمانى كه فرستادگان ما با بشارتى نزد ابراهيم آمدند گفتند : ما اهل اين آبادى را هلاك خواهيم كرد ، همانا اهل آن ستمكارند )
هامش
( 1 ) . تفسير روح المعانى ، ج 20 .
( 2 ) . تفسير مجمع البيان ، ج 8 .