باز در دفع متمردان و سركشان اهتمام نمود . پس از آن به بسط و توسعهء مملكت پرداخت و براى ادارهء مملكتى چنين پهناور ، قواعد و اصولى درست و عاقلانه بنياد نهاد و در جلب ناراضيان و دفع معاندان ، قوت و تدبير تمام به خرج داد و در واقع بزرگترين سلطان عصر خويش گشت . مع هذا در اواخر عمر مواجه با تحريكات و دسيسههائى شد كه فرزندش سليم مشهور به جهانگير در اكثر آنها دست داشت . عاقبت در آگره وفات يافت و گمان مىرود كه مسموم شده باشد ( دائرة المعارف فارسى مصاحب ) . نيز رجوع شود به لغت نامهء دهخدا ( ذيل اكبر ) . وى بزرگترين مروج زبان فارسى بود و با حمايت از علما و دانشمندانى كه از قتل عام فكر و انديشه توسط صفويان جان سالم به در برده و به هند پناهنده مىشدند نام نيك خود را در ادبيات فارسى جاويدان كرده است .
على الازنيقى ( م 1019 ه ) از جمله آثار او « كشف الاسرار و هتك الاستار » است ( معجم المؤلفين ، ج 7 ، ص 33 ) .
حاجى خليفه در كشف الظنون ذيل مغنى اللبيب چنين مىنويسد ( ص 1753 ) : شيخ محمد بن محمد معروف به وحيى زادهء رومى ( متوفى 1018 ) شرح مفيد و جامعى در شش مجلد بر اين كتاب ( مغنى اللبيب ) نوشته و آن را « مواهب الاديب » ناميده است .
عمر بن عبد الوهاب بن ابراهيم بن محمود العرضى ( 950 تا 1024 ه . ) الحلبى الشافعى القادرى ، محدث ، فقيه ، اديب ، مورخ ، صوفى ، متكلم و مفسر كه در حلب زاده شد و در گذشت ( معجم المؤلفين ، ج 7 ، ص 296 ) .
حسن بن طورخان ( عبد الله ) بن داود بن يعقوب الاقحصارى البسنوى مشهور به كافى ( 951 تا 1025 ه . ) در دانشهاى گوناگون دست داشت و در اقحصار زاده شد ( معجم المؤلفين ، ج 3 ، ص 233 ) .
مير عماد قزوينى خطاط مشهور ( 961 تا 1024 ق ) در خط نويسى بخصوص خط نستعليق دستى توانا داشت . به همين جهت خط مير براى حسن خط ، مثل بوده است . در سال 1024 شاه عباس صفوى وى را متهم به پيروى از مذهب تسنن كرده امر به قتل وى داد و در آخرين شب ماه
تقويم التواريخ ( فارسى ) — صفحة 480
مساهمون: مصطفى بن عبدالله چلپي ( حاجي خليفة )
ص٤٨٠