تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تقويم التواريخ ( فارسى ) — صفحة 410

مساهمون:

ص٤١٠
( دائرة المعارف فارسى ) . ملك منصور حسام الدين لاچين نام پادشاه يازدهم از سلالهء غلامان ترك در مصر است كه بعد از ملك ناصر بن محمد بن قلاوون به تخت نشست . ملك عادل زين الدين كتبغا پس از دو سال حكمرانى از تخت و تاج كناره گرفت و در تاريخ 695 ق حسام الدين نامبرده دوباره به روى كار آمد و قريب سه سال فرمانروائى كرد و آنگاه دوباره كنار رفت و به قول خواند مير به دست هفت تن از امراء كشته شد و باز ملك ناصر عودت نمود و از آن وقت باز سلطنت از خانوادهء بنى ارتق به در رفت ( لغت نامهء دهخدا ، ذيل حسام الدين ) . شنب غازان در تداول آن را « شام غازان » گويند . شهركى كه غازان خان ، ايلخانى مغول بنا كرد . غازان خان آن را غازانيه نام نهاد و فرمود تا بازرگانان كه از روم و فرنگ آيند بار در آنجا گشايند و در آنجا باغها ، كاروانسراها ، مسجد و مدارس ، دار الشفا ، خانقاه ، كتابخانه و گرمابه‌ها ساخت و گنبدى مخصوص مقبرهء خويش با اوقاف و مصارف خيريه مقرر داشت كه صورت آنها در تاريخ مبارك غازانى آمده است . اين بنا در سال سوم سلطنت غازان شروع و در 702 به انتها رسيد ( لغت نامهء دهخدا و دائرة المعارف فارسى ، ذيل شنب غازان ) . علاء الدين سلجوقى كيقباد ثانى ، هجدهمين و آخرين تن از سلسلهء سلاجقهء آسياى صغير كه از 696 تا 700 ه . ق سلطنت كرد ( طبقات سلاطين اسلام ، ص 138 ) . ابن و اصل حموى جمال الدين ابو عبد الله محمد بن سالم ، مورخ . مولد او به سال 604 بود . وى در اول در شهر حماه مدرس بود و سپس به سال 659 به قاهره طلبيده شد و بيبرس او را به جزيرهء صقليه نزد منفرد
Manfred
به سفارت فرستاد و او مدتى دراز در صقليه با حرمتى تمام نزد « منفرد » سلطان مسيحى بماند . . . پس از بازگشت از صقليه قاضى القضاتى و مدرسى حماه را به دو واگذاشتند و در سال 697 بدانجا درگذشت . ابن و اصل در فقه و فلسفه و رياضى و تاريخ ماهر بود ( لغت نامهء دهخدا ، ذيل ابن و اصل ) . على بن محمد بن محمود بن ابى العز بن احمد بن اسحاق بن ابراهيم كازرونى بغدادى شافعى ملقب به ظهير الدين رياضيدان و فقيه و مورخ و شاعر و لغوى و عالم به علم فرائض بود .