تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تقويم التواريخ ( فارسى ) — صفحة 409

مساهمون:

ص٤٠٩
احمد بن عبد الله محب الدين طبرى مردى فاضل ، شيخ حرم مكه و حافظ حجاز بوده است ( لغت نامهء دهخدا ، ذيل طبرى ) . ابن ساعاتى احمد بن على بن تغلب بغدادى حنفى فقيه . ساعتهاى مشهور در مدرسهء مستنصريهء بغداد را پدر او على كرده و از اين قبل به « ساعاتى » ملقب گرديده است . احمد فقه در بغداد آموخت . او راست كتاب مجمع البحرين در فقه . وفات او به سال 694 بوده است ( لغت نامهء دهخدا ، ذيل ابن ساعاتى ) . فيروز شاه خلجى ( 689 تا 695 ه . ق ) مؤسس و اولين پادشاه سلسلهء سلاطين خلجى دهلى بود . نامش جلال الدين فيروز و ظاهرا افغانى الاصل بود . پس از ابتلاى معز الدين كيقباد ( سلطان دهلى ) به فلج ، پسرش شمس الدين كيومرث كه طفلى بيش نبود جانشين او شد و جلال الدين نايب او گشت ، ولى پس از سه ماه خود سلطنت را به دست گرفت . به سبب مخالفت مردم با افغانها مواجه با مشكلاتى شد ولى با مسالمت حكومت كرد . مغولان را كه به پنجاب تاخته بودند مغلوب كرد ولى طغيانهاى امراى سركش ، سلطنت او را آشفته كرد و عاقبت برادرزاده و دامادش علاء الدين خلجى او را به قتل رسانيد و خود به جايش نشست ( دائرة المعارف فارسى ، ذيل فيروز شاه خلجى ) . عمر بن محمد بن حسن ملقب به سراج الدين و معروف به وراق از اكابر شعراى قرن هفتم هجرت كه يك ديوان چهل مجلدى داشته و خودش هفت مجلد از آن را تلخيص كرده است ( ريحانة الادب ، ذيل وراق ) . ابو هلال حسن بن عبد الله بن سهل بن سعيد بن يحيى بن مهران عسكرى از ادباى نامى قرن چهارم هجرت كه اديب نحوى لغوى و شاعر ماهر و فقيه فاضل و از تلامذهء حسن بن عبد الله بن سعيد عسكرى سابق الذكر و خواهر زادهء او بوده و محض احتراز از ذلت طمع و دنائت ، بزازى كردى مثل ميوه فروشى معاصرش ابو الفرج و اواء ( ريحانة الادب ذيل ابو هلال ) . اتابكان يزد يا آل وردان سلسله‌اى از امراى ديلمى از اولاد وردان زور نام كه از حدود سنهء 536 تا 718 ه . ق در ولايت يزد و ابرقو و گاه بعضى نواحى مجاور حكومت كرده‌اند