ما نَهاكُمْ عَنْهُ فَانْتَهُوا )
« 1 » .
آنگاه مىفرمايد هر كس از روى اضطرار و فقط به اندازه رفع حاجت از اين موارد مصرف نمايد و قصدش تجاوز از حدود الهى نباشد ، خداوند به سبب آمرزندگى و مهربانيش از وى درمىگذرد ، چون او نسبت به بندگانش غفور و رحيم است ، ( و اصولا حكم اضطرار يك حكم كلى است و هيچ امر حرامى نيست جز آنكه خداوند آن را براى شخص مضطّر حلال مىشمارد ) « 2 » .
( 116 )
( وَ لا تَقُولُوا لِما تَصِفُ أَلْسِنَتُكُمُ الْكَذِبَ هذا حَلالٌ وَ هذا حَرامٌ لِتَفْتَرُوا عَلَى اللَّهِ الْكَذِبَ إِنَّ الَّذِينَ يَفْتَرُونَ عَلَى اللَّهِ الْكَذِبَ لا يُفْلِحُونَ )
: ( و براى آن توصيف دروغى كه با زبانهايتان مىكنيد مگوييد ، اين حلال است و اين حرام ، تا به خدا افتراء بزنيد ، كسانى كه به خدا دروغ ببندند رستگار نمىشوند ) ، خطاب به مؤمنان مىفرمايد در دين خدا بدعت مگذاريد و چيزى از حلال و حرام را داخل دين نكنيد و امرى را كه از طريق وحى نرسيده است در ميان جامعه رواج ندهيد ، چون اين افتراء به خداست ، اگر چه بدعتگزار به زبان ، آن را به خدا نسبت ندهد ، چون دين در عرف قرآنى همان سنّت و روش زندگيست و دين بطور كلّى براى خداست و هر كس از پيش خود چيزى را به آن اضافه كند در حقيقت به خدا افتراء زده هر چند از نسبت دادن آن امر به خدا سكوت نموده يا حتّى آن را انكار كند .
آنگاه مىفرمايد : كسانى كه مرتكب اين عمل بشوند به رستگارى نمىرسند و به هدف خود نايل نمىگردند .
( 117 )
( مَتاعٌ قَلِيلٌ وَ لَهُمْ عَذابٌ أَلِيمٌ )
: ( بهرهاى اندك است و برايشان عذابى
هامش
( 1 ) - سوره حشر ، آيه 7 .
( 2 ) - از پيامبر اسلام صلّى اللّه عليه و إله و سلم روايت شده : ( رفع عن امّتى تسعة . . . ) : النسيان و الخطاء و ما لا ينطقون بشفة ، ما لا يعلمون ، ما لا يطيقون ، ما اضطرّوا عليه ، ما اكرهوا عليه ، الحسد ، الطيرة .