خداوند بر ستمكاران است .
( 19 )
( الَّذِينَ يَصُدُّونَ عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ وَ يَبْغُونَها عِوَجاً وَ هُمْ بِالْآخِرَةِ هُمْ كافِرُونَ )
: ( كسانى كه راه خدا را سدّ نموده و آن را كج و منحرف مىخواهند و ايشان به آخرت كافر هستند ) ، در اين آيه ستمكاران را توصيف نموده و مىفرمايد : اينها كسانى هستند كه از دين فطرى و احكام و تشريعات الهى جلوگيرى مىنمايند و به جاى پيمودن راه فطرت ، راه منحرف و مائل را مىطلبند ، يعنى پيرو شهوات و تمايلات و قوانين قرار دادى خودشان هستند و بر طبق روش انحرافى خود عمل مىنمايند ، خواه به وجود خالق معترف باشند يا خير ، به هر صورت اعمال اينها به گونهايست كه نشأت آخرت و لقاء پروردگارشان را باور ندارند ، لذا ايشان ظالمان افترا زنندهء به خدا هستند ، يعنى دين در عرف قرآن ، نظام و سنّت حاكم و جارى در جامعه است كه اين دين ، يا دين حق فطرى است كه همان اسلام باشد ، يا دين منحرف و راه كج و ناراست و خلاصه ، دين ، امرى تشريفاتى و خارج از روش عادى زندگى مردم نيست ، بلكه عين سنّت و شيوهء زندگى است .
( 20 )
( أُولئِكَ لَمْ يَكُونُوا مُعْجِزِينَ فِي الْأَرْضِ وَ ما كانَ لَهُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ مِنْ أَوْلِياءَ يُضاعَفُ لَهُمُ الْعَذابُ ما كانُوا يَسْتَطِيعُونَ السَّمْعَ وَ ما كانُوا يُبْصِرُونَ )
: ( اينها نمىتوانند خدا را در زمين به عجز آورند و غير خدا هيچ وليّى براى آنان نيست ، خداوند عذابشان را دو چندان مىنمايد و ديگر نمىتوانند بشنوند يا ببينند ) ، مىفرمايد ، اين ستمكاران و كافران كه در زندگى دنيويشان از روش بندگى عدول نمودهاند ، نمىتوانند با افترا بستن به خدا و بستن راه الهى و منحرف نمودن راه حق ، خدا را به ستوه آورند و اگر اين امور را انجام مىدهند به جهت آن نيست كه قدرت عاريهاى آنها ( كه در اصل متعلّق به خداست ) بر قدرت نامحدود خداى متعال غلبه كرده و مشيّت آنها بر مشيّت حق پيشى گرفته و يا از ولايت خدا خارج شده و تحت ولايت ديگرى داخل شدهاند ، هرگز ، بلكه ولّى و مدبّر آنها خداى سبحان است و خداوند آنها را بوسيلهء انجام اين اعمال