از اينان نيز تكليف ساقط است و اگر اينها را جداگانه ذكر نمود به جهت عيان بودن درجهء خيرخواهى و صداقت و اخلاص ايشان بود .
( 93 )
( إِنَّمَا السَّبِيلُ عَلَى الَّذِينَ يَسْتَأْذِنُونَكَ وَ هُمْ أَغْنِياءُ رَضُوا بِأَنْ يَكُونُوا مَعَ الْخَوالِفِ وَ طَبَعَ اللَّهُ عَلى قُلُوبِهِمْ فَهُمْ لا يَعْلَمُونَ )
: ( تنها طريق ملامت و مؤاخذه بر كسانى گشوده است كه در عين توانگرى از تو اجازه خواستند كه تقاعد كنند و به اينكه با وامدگان باشند راضى شدند و خدا بر دلهايشان مهر زده ، پس آنها چيزى نمىدانند ) ، ( انّما ) در آيه افادهء حصر مىنمايد و مىفرمايد : ملامت تنها متوّجه چنين كسانى است كه از روى نفاق و به جهت ممهمور بودن دلهايشان از فهم حقيقت عاجزند و در عين توانگرى و قدرت جسمى ، راضى شدند كه با زنان و كودكان و افراد زمينگير در شهر مانده و عازم جهاد نشوند و اينها فاقد شعور و درك درست هستند و نمىدانند كه با اين تقاعد چه خيرى از آنها فوت شده و از چه سعادتى محروم گشتهاند .
( 94 )
( يَعْتَذِرُونَ إِلَيْكُمْ إِذا رَجَعْتُمْ إِلَيْهِمْ قُلْ لا تَعْتَذِرُوا لَنْ نُؤْمِنَ لَكُمْ قَدْ نَبَّأَنَا اللَّهُ مِنْ أَخْبارِكُمْ وَ سَيَرَى اللَّهُ عَمَلَكُمْ وَ رَسُولُهُ ثُمَّ تُرَدُّونَ إِلى عالِمِ الْغَيْبِ وَ الشَّهادَةِ فَيُنَبِّئُكُمْ بِما كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ )
: ( و زمانيكه بازگرديد ، نزد شما عذر مىآورند ، بگو عذر نياوريد كه ما هرگز شما را تصديق نمىكنيم ، به تحقيق خدا ما را از اخبار شما خبردار كرد و به زودى خدا عمل شما را مىبيند و رسول او هم ، آنگاه بسوى داناى غيب و شهادت بازگردانده مىشويد ، پس شما را به آنچه مىكرديد ، خبر مىدهد ) ، خطاب به رسول صلّى اللّه عليه و إله و سلم و مؤمنان است ، مىفرمايد : زمانى كه شما از جهاد باز مىگرديد ، اينها براى عذرخواهى نزد تو مىآيند ، به ايشان بگو ما هرگز شما را تصديق نمىكنيم ، چون خداوند ما را از كذب و نفاق شما خبردار كرده است و عذرهاى بدتر از گناه شما را هم مىدانيم و به زودى عمل شما بگونهاى ظاهر مىشود كه براى خدا و رسول مشهود باشد و آنگاه در قيامت به حقايق اعمالتان آگاه مىشويد و زمانى كه بسوى خداوند داناى آشكار و نهان