[ باب هشتم ] [ در ذكر واقعهء مازندران و انقلابى كه حادث شده تا اكنون . ]
و از آن وقت كه مغول را تسلط در ايران زمين باديد آمد و آل چنگيز خان اطراف ممالك را كه در تصرف ملوك و سلاطين و امراى متفرق بود على اختلاف طبقاتهم در تحت تصرف و تملك خود آوردند . و عزت ارباب دولت ، سبب قهر چنگيزخانيان ، به ذلت مبدل شد . چنان كه صاحب اعظم شمس الدين محمد جوينى صاحب ديوان در قطعهاى كه پيش ملك شمس الدين كرت نبشته است ، ياد كرده كه :
ز حد مشرق و مغرب به دولت ابقا * سرير ملك جهان تختگاه تركانست
از اين سبب تزلزلى به احوال ملوك طبرستان ظاهر شد . مراتب رفيعهء ايشان كه با اوج آسمان همسرى كردى و با منزل كيوان برابرى نمودى ، از دستبرد حوادث زمان و تقلب دوران پايمال نوائب حدثان گشت و سعادت ملوك مازندران روى در انحطاط نهاد . و بنابر آنكه خراسان تختگاه امراى