جواب : اين امر ايجاد است نه ايجاب . پس از قبيل
« كُنْ فَيَكُونُ »
مىباشد . « 1 »
عَوانٌ بَيْنَ ذلِكَ
« 2 » سؤال 20 : چگونه مىفرمايد :
« بَيْنَ ذلِكَ »
درحالىكه لفظ بين اقتضا مىكند كه دو چيز و يا بيشتر از دو چيز مطرح باشد . پس چگونه جايز است كه بر سر مفرد قرار بگيرد ؟
جواب : ذلك اشاره به مفرد و تثنيه و جمع است چنان كه مىفرمايد :
قُلْ بِفَضْلِ اللَّهِ وَ بِرَحْمَتِهِ فَبِذلِكَ فَلْيَفْرَحُوا
« 3 » و نيز مىفرمايد
وَ إِنْ تَصْبِرُوا وَ تَتَّقُوا فَإِنَّ ذلِكَ مِنْ عَزْمِ الْأُمُورِ
« 4 » و باز مىفرمايد :
زُيِّنَ لِلنَّاسِ حُبُّ الشَّهَواتِ . . .
ذلِكَ مَتاعُ الْحَياةِ الدُّنْيا
« 5 » پس معناى اين آيه عوان بين الفارض و البكر « 6 » است و در ذيل آيهء
لا نُفَرِّقُ بَيْنَ أَحَدٍ مِنْ رُسُلِهِ
« 7 » مفصل اين بحث مىآيد .
هامش
( 1 ) . حضرت آيت اللّه جوادى آملى مىفرمايد : امر به بوزينه شدن بنى اسرائيل مثل امر كونى بردا و سلاما على ابراهيم است يعنى سرد شدن آتش بر بدن ابراهيم عليه السّلام امرى تكوينى بوده و آنها نيز بدون تخلّف از اين فرمان حيوان شدند . و اگر كسى حيوان شد تا هميشه در عذاب است ، زيرا فطرت و عقل او در عين حال كه در اسارت شهوت و غضب هستند زائل نمىگردند ، زيرا كسى كه حيوان شود ولى عقل خود را از دست بدهد عذاب و ناراحتى نمىفهمد . يعنى بوزينههايى كه اكنون هستند زندگى براى آنها همان قدر گوارا و شيرين است كه طوطى و طاووس و بلبل از زندگى خود لذّت مىبرند . پس انسان مىفهمد كه بوزينه شده است و لذا سه روز بيشتر زنده نمىماند چون اصلا نمىتواند زنده بماند تفسير تسنيم جلد 1 ذيل همين آيه .
( 2 ) . سورهء بقره ، آيهء 68 : متوسط بين آن .
( 3 ) . سورهء يونس ، آيهء 58 : بگو با فضل الهى و رحمت او . پس به آن بايد خوشنود و فرحناك باشيد .
( 4 ) . سورهء آل عمران ، آيهء 186 : و اگر صبر و تقوا پيشه كنيد پس آن از عزم در امور مىباشد .
( 5 ) . سورهء آل عمران ، آيهء 14 : براى مردم حب شهوات و . . . تزيين شد . آن متاع زندگى پست است .
( 6 ) . متوسط بين جوانى و پيرى .
( 7 ) . سورهء بقره ، آيهء 286 : بين هيچيك از پيامبران فرقى نمىگذاريم .