جواب : در آغاز به عنوان تقبيح شديد تصريح به نهى از نقض نموده كه آنها مرتكب مىشدند ولى دوباره به امر به ايفاء عادلانه آن دو كه از نظر عقلى كار صحيحى است تصريح مىفرمايد تا مردمان را ترغيب و تشويق به آن كند .
وَ لا تَعْثَوْا فِي الْأَرْضِ مُفْسِدِينَ
« 1 » سؤال 444 : عثوّ به معناى فساد است پس معنى آن مىشود كه « و لا تفسدوا فى الارض مفسدين » چگونه چنين تعبيرى صحيح است ؟
جواب : در سوره بقره جواب اين سؤال داده شد . جواب ديگر آنكه :
معنى اين است در روى زمين با كفر خود فساد نكنيد علاوه بر آنكه با نقص مكيال و ميزان فساد مكنيد .
بَقِيَّتُ اللَّهِ خَيْرٌ لَكُمْ إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ
« 2 » سؤال 445 : چرا خير بودن بقية اللّه را مشروط به مؤمن بودن مردم دانسته درحالىكه بقية اللّه بطور مطلق با توجه به اين كه منظور از بقية اللّه باقيماندهء مال حلال پس از ايفاء كيل و وزن است و اين براى همگان خير است هر چند كه كافر باشند ، چون با اين عمل از عقاب كمفروشى محفوظ مىمانند ؟
جواب : به اين دليل ايمان در خير بودن بقية اللّه شرط شده است . كه فائدهء خير توأم با ايمان يعنى حصول ثواب توأم با نجات از عقاب روشنتر است و در صورت فقد ايمان اين خيريت مخفى است چرا كه صاحبش در عذاب كفر كه شديدترين عذاب است فرورفته است .
جواب دوّم : بقية اللّه خير است براى شما در صورتى كه قول و نصيحت من را تصديق كنيد .
هامش
( 1 ) . سورهء هود ، آيهء 85 : و در زمين به فساد بر نخيزيد .
( 2 ) . سورهء هود ، آيهء 86 : آنچه خدا بر شما باقى گذارد بهتر است براى شما اگر اهل ايمانيد .