نثر حافظ ابرو در همهء اين آثار بسيار روان و عارى از تكلف است و نويسنده بقول خود از « درر الفاظ و دقايق معانى نصيبى كامل و حظى شامل ندارد و از استعارات غريب و تشبيهات عجيب كه وجوه محاسن كلام است بىبهره مانده » و بهرحال او خلاف مورخانى كه پيش از وى در قرن هفتم و هشتم سرگرم كار بودند در تأليف كتابهايش نثر منشيانهء متكلف ندارد و سادهنويسى است كه توجه عمدهء خود را معطوف كرده است به بيان مطالب و سعى در درستى آنها و شايد به همين سبب باشد كه خطاهاى جارى در انشاء مؤلفان عهد تيمورى كمتر بر قلم او رفته است .
6 - صاين الدين على تركه
خواجه صاين الدين على بن محمد تركهء اصفهانى « 1 » از دانشمندان معروف قرن نهم و از خاندان تركهء اصفهان بود . اعضاء اين خاندان چنان كه بعد از اين هم خواهيم ديد ، اصلا از خجند باصفهان مهاجرت كردند و بسبب آنكه در آغاز تركزبان بودند به « تركه » معروف شدند . تحصيلات صاين الدين نخست در خدمت برادرش و سپس در بلاد مختلف ديگر از طريق زيارت بزرگان و مشايخ زمان انجام گرفت چنان كه در بسيارى از علوم معقول و منقول و در عرفان از جملهء مشاهير زمان خود گرديد . او و برادرانش در عهد جهانگشايى تيمور ، بنابرسم و عادتى كه نسبت بعلماى عهد خود داشت ، از اصفهان بسمرقند انتقال يافتند و او پس از آنكه مدتى از سمرقند بسير و سياحت بلاد اسلامى رفته بود ، در بازگشت خود كه پس از وفات تيمور اتفاق افتاده بود ، باصفهان معاودت كرد و مدتى را در خدمت اميرزادگان تيمورى عراق و فارس گذراند و سپس در عهد شاهرخ منصب قضاى يزد يافت ولى بسبب آنكه آثارى در عرفان داشت متهم به تصوف شد و بامر شاهرخ بهرات رفت و مدتى در آنجا بود تا واقعهء كارد زدن احمد لر « 2 » بسال 830 پيشآمد و جمعى از اكابر بتهمت همدستى با او مأخوذ و معاقب شدند و
هامش
( 1 ) - رجوع كنيد به همين كتاب و همين جلد ص 72
( 2 ) - يضا همين كتاب و همين جلد ص 63