تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ ادبيات در ايران ( فارسى ) — صفحة 608

مساهمون:

ص٦٠٨

24 - محمد بن ناصر علوى

وى يكى از شاعران نيمهء اول قرن ششم و از سادات جليل غزنين بوده است . عوفى « 1 » او را جمال الدين محمد بن ناصر العلوى نوشته است ليكن معاصر و دوست او سنائى لقب او را شرف الدين ذكر كرده و در كارنامهء بلخ ضمن صفت شاعران چنين گفته است « 2 » :
بگذر از باغ و راغ وقت صبوح * پس گذر كن بسوى عالم روح تا اميران ملك جان بينى * حكمشان بر خرد روان بينى خاصه شمع نبيرگان بتول * گوهر درج خاندان بتول آن بجاه بلند و راى قوى * عرق كانِ نتيجهء نبوى دُرّى از بحر موج توحيدى * شاخى از بيخ باغ تأييدى شرف دين محمد ناصر * خرد از وصف مدح او قاصر فكرتش مايهء مبانى ذكر * خاطرش قبلهء معانى بكر لفظ و معنيش محكمست و ترست * همچو آبى كه اصلش از حجرست عاشق علم اوست اصل ثبات * تشنهء شعر اوست آب حيات . . .
ازين ابيات مسلم مىشود كه شرف الدين محمد بن ناصر علوى شاعرى فجل و مردى عالم و داراى مرتبت و جاه بلند بوده است . عوفى او را برادر بزرگ سيد حسن غزنوى دانسته است و سنائى نيز در كارنامهء بلخ بعد از سيد محمد اسم سيد حسن را بمنزلهء شاخه‌يى ديگر از همان اصل محمد بن ناصر دانسته و سپس هر دو را يك جا دعا كرده و ستوده است ، تحقيق درين باب در شرح احوال سيد حسن غزنوى صورت گرفته است . عوفى ميگويد كه سيد محمد بن ناصر در خدمت بهرامشاه غزنوى ( 511 - 552 ) مقام و مرتبتى بلند داشت و علاوه برين او را از مداحان علاء الدوله شمرده است . ديوان سيد محمد بن ناصر ظاهرا
هامش
( 1 ) - لباب الالباب ج 2 ص 267 ( 2 ) - كارنامهء بلخ بتصحيح آقاى مدرس رضوى در مجموعهء « فرهنگ ايران‌زمين » دفتر 4 ج 2 ص 328 - 329