تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ اجتماعى ايران ( فارسي ) — صفحة 232

مساهمون:

ص٢٣٢
اتفاق مىافتاد كه در يكى از اين وقايع ، اهل تسنّن حرم حضرت موسى بن جعفر ( ع ) را غارت و خراب كردند ( ابن اثير ، ج 8 ، ص 59 ) . چندبار هم شيعه و سنّى با هم آشتى كردند كه يك مورد در سال 502 بود ؛ گويا در سال‌هاى بعد مجدّدا اختلاف و زد و خورد شروع شده است . در سال 641 خليفه به ابن جوزى ( محتسب بغداد ) دستور داد كه مردم را از خواندن مقتل و قرائت اشعار ، جز در حرم موسى بن جعفر ( ع ) منع كند ( حوادث الجامعة ، ص 183 ) .

مراسم عيد غدير - اظهار مسرّت و شادمانى از طرف شيعيان

مراسم مربوط به عيد غدير خم نيز كه در سال 352 از طرف معزّ الدوله آغاز گرديد ، در سال‌هاى بعد ادامه يافت . همدانى در وقايع سال 352 گويد : شب پنجشنبه 18 ذيحجّه كه شيعه آن را غدير خم مىنامد ، در بازارها آتش افروختند ( آتش‌بازى يا چراغانى كردند ) . در آن شب همان‌گونه كه در شب‌هاى عيد مرسوم است دكان‌ها تا صبح باز بود ، نوبت‌چيان طبل و بوق مىزدند ، بامدادان شيعيان به مقابر قريش رفتند و نماز عيد به‌جا آوردند ( تكملهء تاريخ طبرى ، ج 1 ، ص 187 ) . ابن جوزى در اين‌باره گويد : معزّ الدّوله دستور داد در روز عيد غدير مردم بر خلاف روز عاشورا كه در حال اندوه به سر مىبردند ، اظهار سرور بكنند ، خيمه‌ها برپا نمايند و آن‌ها را بيارايند ، در شب عيد غدير ، در مجلس شرطه آتش افروختند ، طبل و بوق زدند و بامدادان شترى نحر كردند و به زيارت مقابر قريش رفتند ( منتظم ، ج 7 ، ص 16 ) . اين رسم نيز سال‌ها جريان داشته است ، از جمله در سال 389 كه طبق نوشتهء ابن جوزى ، شيعه در كرخ و باب الطّاق بنابر عادت جارى خود ، در روز عيد غدير خم خيمه‌ها به‌پا كردند ، جامه‌هاى زيبا بر آن آويختند و بامداد شترى نحر كردند ( منتظم ، ج 7 ، ص 206 ) . ناگفته نماند كه پس از روى كار آمدن خلفاى فاطمى اسماعيلى در مصر كه تقريبا مقارن روى كار آمدن آل بويه در عراق بود ، آنان نيز در روز عاشورا مراسمى به‌پا داشتند . . . بازارها را مىبستند و مردم به حال دسته‌جمعى در حالى كه با هم شعرهايى در مصيبت كربلا مىخواندند و نوحه‌گرى مىكردند و به مسجد جامع قاهره مىرفتند . . . ( مقريزى ، ج 2 ، ص 289 و 290 ) .