اينكه هستهء خرما در حالى كه خرما در دهان داخل مىشود و آن را زير دندان مىگذارند اوّل هسته زير دندان نيست .
العَجْمُ : گاز زدن به هسته خرما .
فلانٌ صُلْبُ المَعْجَمِ : او سخت آزموده و كم نظير است .
عدد
: العَدَد : رقمها و يكىهاى تركيب شده ، گفتهاند : عدد ، تركيب - آحاد است كه هر دو عبارت يكى است چه آحاد مركّب و چه تركيب آحاد . در آيه : (
عَدَدَ
السِّنِينَ وَ الْحِسابَ - 5 / يونس ) ( عدد و شماره سالها و حساب ) خداى تعالى گويد : (
فَضَرَبْنا عَلَى آذانِهِمْ فِي الْكَهْفِ سِنِينَ عَدَداً
- 11 / كهف ) ذكر و يادآورى سالهاى خواب اصحاب كهف در غار با عدد ، آگاهى دادن بر كثرت و زيادى خواب آنهاست .
العَدّ : ضميمه كردن بعضى اعداد به بعض ديگر ، خداى تعالى گويد (
لَقَدْ أَحْصاهُمْ وَ عَدَّهُمْ
عَدًّا - 94 / مريم ) (
فَسْئَلِ الْعادِّينَ
- 113 / مؤمنون ) يعنى حسابدانان و شمارشگران . و آيات :
(
كَمْ لَبِثْتُمْ فِي الْأَرْضِ عَدَدَ سِنِينَ
- 112 / مومنون ) سؤال كن و بگو به شماره سالها چه مدّت در زمين بودهايد ) .
(
وَ إِنَّ يَوْماً عِنْدَ رَبِّكَ كَأَلْفِ سَنَةٍ مِمَّا تَعُدُّونَ
- 47 / حجّ ) ( يوم در پيشگاه پروردگارت همچون هزار سال است كه شما آن را شماره مىكنيد ) معنى - عَدّ - از آنچه كه گفته شد بر وجوهى ديگر هم تعميم يافته است . شيءٌ مَعْدُودٌ و محصور : در مورد چيز كم و اندك گفته مىشود در برابر چيزى كه از كثرت و فزونى به حساب و شماره در نمىآيد ، مثل عبارت به غير حساب - كه در قرآن به آن اشاره شده است . ( به ذيل واژه حسب مراجعه شود ) . و بر اين اساس آيه : (
إِلَّا أَيَّاماً مَعْدُودَةً
- 80 / بقره ) مگر روزهايى كم و اندك زير ( بنى اسرائيل بعد از پرستش گوساله ) مىگفتند ما به تعداد روزهاى كمى كه گوساله را پرستيدهايم عذاب مىشويم و عكس اين نيز گفته